Από τα ανάκτορα ενός εξορισμένου ηγεμόνα ξεκίνησε η ζωή ενός μάρτυρα, που έμελλε να τελειώσει με αίμα. Ο μέλλων Όσιομάρτυς Γαλακτίων είχε καταγωγή από τον εξευτελισμένο ηγεμόνα Ιβάν Ιβάνοβιτς Μπέλσκι της παλαιάς Ρωσίας. Φοβούμενοι την οργή του τσάρου Ιβάν του Τρομερού, οι συγγενείς πήραν κρυφά τον επταετή υιό του Γαβριήλ μακριά. Τον έκρυψαν με ασφάλεια στην πόλη Στάριτσα, ώστε να γλιτώσει τη ζωή του από τη βασιλική εκδίκηση. Όσο ο μικρός Γαβριήλ μεγάλωνε, παρακολουθούσε με πικρία τη συνεχιζόμενη κακία του τσάρου εναντίον της οικογένειάς του.

Όταν ωρίμασε αρκετά, ο νεαρός ηγεμόνας έφυγε διακριτικά για τη μακρινή Βολόγκντα, όπου ζήτησε καταφύγιο και νέα ζωή. Φιλοξενήθηκε εκεί από έναν ταπεινό τοπικό υποδηματοποιό και μπροστά του έμαθε από κοντά την τέχνη της επιδιόρθωσης. Παντρεύτηκε αργότερα, αλλά ο γάμος του δεν κράτησε για πολύ, γιατί η σύζυγός του πέθανε νωρίς. Άφησε πίσω της μια βρεφική θυγατέρα, που ο Γαβριήλ ανέλαβε να μεγαλώσει μόνος του με αγάπη. Οι μεγάλες αυτές δυσκολίες της επίγειας ζωής ενίσχυσαν μέσα του την επιθυμία να αφιερωθεί ολοκληρωτικά στον Θεό.

Αναζήτησε λοιπόν έναν έρημο τόπο πάνω στις όχθες του ποταμού Σοδίμα και έσκαψε εκεί ένα μικρό βαθούλωμα. Δίπλα σε έναν ναό αφιερωμένο στην Αγία Τριάδα κατασκεύασε το ταπεινό κελί της μοναχικής του πορείας. Όταν δέχθηκε αργότερα τη μοναχική κουρά, έλαβε ως δωρεά το νέο πνευματικό όνομα Γαλακτίων, που τον συνόδευσε μέχρι το τέλος. Ο Όσιος Γαλακτίων ξεκίνησε αυστηρές πνευματικές ασκήσεις, με σκληρή νηστεία και αδιάκοπη προσευχή ημέρα και νύχτα. Δεν εγκατέλειψε όμως ποτέ τη βιοτεχνική του εργασία ως υποδηματοποιού, για να μην τρώει αμελέτητα τον άρτο των άλλων.

Τα χρήματα που έπαιρνε από την υποδηματοποιητική εργασία του τα μοίραζε σταθερά σε τρία ίσα και προσεγμένα μερίδια. Ένα μερίδιο αφιέρωνε στον Θεό, ένα δεύτερο έδινε στους φτωχούς και ένα τρίτο κρατούσε για τις προσωπικές του ανάγκες. Καθώς προχωρούσε πνευματικά, αποφάσισε να εγκλεισθεί εντελώς μέσα στο κελί του και αλυσοδέθηκε μόνος του στον τοίχο. Ευσεβείς θεοφοβούμενοι χριστιανοί του έδιναν την απαραίτητη τροφή του από ένα μικρό άνοιγμα στον τοίχο της φτωχικής κατοικίας.

Αναπαυόταν ελάχιστα τη νύχτα, καθώς στηριζόταν γονατιστός κρατώντας πάντοτε σταθερά την αλυσίδα του προαιρετικού εγκλεισμού του. Έτρωγε μόνο ξεροκόμματο ψωμί συνοδευμένο από νερό, χωρίς ποτέ να δεχθεί καμιά άλλη ευχάριστη παρηγοριά της σάρκας. Μέσα στο κελί του δεν υπήρχε τίποτε άλλο εκτός από ένα παλιό ψαθί, με το οποίο σκεπαζόταν τις παγωμένες νύχτες. Σύντομα ο κόσμος άρχισε να συρρέει στο κελί του ησυχαστή, αναζητώντας πνευματική παρηγοριά και σταθερή χριστιανική καθοδήγηση.

Δεχόταν με την ίδια αγάπη τους πλούσιους και τους φτωχούς, και τα λόγια του ήταν γεμάτα από θεϊκή πνευματική δύναμη. Παρηγορούσε με στοργή τους θλιμμένους και έφερνε τους υπερήφανους στη συναίσθηση των αμαρτιών και της προσωπικής κενοδοξίας τους. Με την αδιάλειπτη προσευχή του ο Όσιος Γαλακτίων απέκτησε μια ξεχωριστή πνευματική χάρη και προφητική γνώση των μελλόντων. Όταν η περιοχή της Βολόγκντα ταλαιπωρήθηκε από παρατεταμένη ανομβρία, ο επίσκοπος Αντώνιος ήρθε στον ναό της Αγίας Τριάδας με λιτανεία.

Ζήτησε από τον έγκλειστο ησυχαστή να βγει από το κελί του και να προσευχηθεί μαζί με όλους για βροχή. Ο Γαλακτίων υπάκουσε ταπεινά, βγήκε από το κελί του και προσευχήθηκε στον ναό, και ο Κύριος έστειλε άφθονη βροχή. Έπειτα έλαβε από τον Θεό αποκάλυψη για επικείμενες μεγάλες συμφορές, που θα έπεφταν πάνω στην ευσεβή πόλη της Βολόγκντα. Βγήκε από το κελί φέροντας τις αλυσίδες και πήγε σε χωμάτινη καλύβα να μιλήσει στους κατοίκους. Δήλωσε ότι οι αμαρτίες τους θα φέρουν τους Πολωνούς και τους Λιθουανούς εχθρούς, και ζήτησε αμέσως νηστεία και προσευχή.

Πρότεινε να ανεγείρουν ναό προς τιμή της Εικόνας της Παναγίας του Σημείου, που εορτάζει στις είκοσι επτά του Νοεμβρίου. Κάποιος όμως άπιστος, ονόματι Νετσάι Προσκούροφ, τον ειρωνεύθηκε δημόσια, αμφισβητώντας ευθέως την προφητική αυθεντικότητα του ησυχαστή. Ο Γαλακτίων αποκρίθηκε σοβαρά ότι οργή πλησιάζει στη Βολόγκντα και προφήτευσε ότι ο ναός του Νετσάι θα καεί. Η προφητεία πραγματώθηκε τον Σεπτέμβριο του χιλίου εξακοσίων δώδεκα, με την εισβολή Πολωνών και Λιθουανών στη Βολόγκντα.

Σκότωσαν πολλούς κατοίκους, βεβήλωσαν τις εκκλησίες, λεηλάτησαν τα ιερά σκεύη και πυρπόλησαν τα παλιά κτίρια της πόλης. Ο Όσιος Γαλακτίων μαρτύρησε από τους επιδρομείς στις είκοσι τέσσερις του Σεπτεμβρίου, το χίλια εξακόσια δώδεκα, μέσα στο κελί. Πιστοί ενταφίασαν εκεί το αγιασμένο λείψανο και στον τόπο της ταφής σημειώθηκαν αμέσως θαυμαστές πνευματικές θεραπείες. Όσιομάρτυς Γαλακτίων της Βολόγκντα, αλυσοδέτη ησυχαστή και προφήτη, πρέσβευε στον Σωτήρα μας Χριστό υπέρ ημών, αμήν.