Η σωτηρία της Πόλης τον Αύγουστο του εξακοσίοτου εικοστού έκτου

Άνεμοι σφοδροί και στρόβιλοι σάρωσαν τα σκυθικά πλοία μέσα στα νερά του Βοσπόρου, βυθίζοντας ολόκληρο τον στόλο των βαρβάρων μαζί με τους άντρες του. Η Κωνσταντινούπολη βρέθηκε ζωσμένη από στεριά και θάλασσα, όμως σώθηκε με τρόπο που ξεπερνούσε κάθε ανθρώπινη ελπίδα και προσδοκία. Η Εκκλησία τιμά στις εφτά Αυγούστου τη μνήμη αυτής της θαυμαστής βοήθειας που δώρισε ο Χριστός στη βασιλεύουσα πόλη. Η σωτηρία ήρθε με τη μεσιτεία της Παναγίας Θεοτόκου, η οποία γέννησε ασπόρως τον Κύριο και προστάτευε πάντοτε την πόλη της.

Το γεγονός τοποθετείται στους χρόνους του αυτοκράτορα Ηρακλείου, όταν ο βασιλιάς των Περσών Χοσρόης έστειλε τον στρατηγό του Σάρβαρο εναντίον της θεοφύλακτης Κωνσταντινούπολης. Ο Πέρσης στρατηλάτης λεηλάτησε ολόκληρη την Ανατολή και έφτασε ως το πέραμα της Χαλκηδόνας, ελπίζοντας να αλώσει τη μεγαλύτερη πόλη της οικουμένης. Ο Ηράκλειος, βλέποντας τον κίνδυνο, πέρασε μέσω του Εύξεινου Πόντου και χτύπησε καίρια την περσική επικράτεια. Άφησε πίσω στην πόλη τους γιους του μαζί με τον πατριάρχη Σέργιο και τον θαυμάσιο Βώνο, που είχαν την ευθύνη της άμυνας στη δύσκολη εκείνη ώρα.

Ταυτόχρονα ο Χαγάνος των Αβάρων συγκέντρωσε πλήθος από τα γειτονικά βαρβαρικά έθνη και βάδισε εναντίον της Κωνσταντινούπολης από στεριά και θάλασσα. Από την ανατολική πλευρά πλησίαζαν οι Σκύθες, ώστε η πόλη να βρεθεί κυκλωμένη από κάθε σημείο του ορίζοντα. Οι εχθροί ήλπιζαν να αλώσουν την πόλη που σεμνυνόταν με τον σταυρό και τα πάθη του Χριστού. Ήταν εξάλλου η πόλη που είχε δοθεί ως δώρο στη Θεοτόκο από τον ίδιο τον Κύριο, για παντοτινή προστασία.

Οι βάρβαροι χρησιμοποίησαν κάθε πολιορκητική μηχανή και κάθε τέχνασμα τειχομαχίας, με αγριότητα που ξεπερνούσε κάθε προηγούμενη επίθεση. Οι υπερασπιστές όμως αντιστέκονταν γενναία πάνω στα τείχη, με ψυχή και πίστη στη βοήθεια της Παναγίας. Ο Βώνος ήταν εκείνος που εμψύχωνε τους στρατιώτες και τους ωθούσε στη μάχη με θάρρος και αποφασιστικότητα. Φόνος μεγάλος έγινε και από τις δύο πλευρές μέσα σε σκληρές και αιματηρές συγκρούσεις. Τρεις και τέσσερις φορές συγκρούστηκαν οι αντίπαλοι, αλλά οι βάρβαροι έμεναν πάντοτε άπρακτοι μπροστά στη συμμαχία της Θεοτόκου.

Τότε ο Χαγάνος εξοργίστηκε σε υπέρτατο βαθμό, βλέποντας την αδυναμία του να καταβάλει την οχυρωμένη πόλη με τη δύναμη των όπλων. Οι κάτοικοι της Κωνσταντινούπολης έστειλαν τότε πρεσβεία στον Χαγάνο με πολλά χρήματα, ζητώντας ειρηνικές σπονδές και τέλος της αιματοχυσίας. Ο φιλάργυρος όμως βάρβαρος πήρε τα χρήματα και έδιωξε τους πρέσβεις άπρακτους, με σκληρά και βλάσφημα λόγια στο στόμα του. Είπε πως αύριο θα πιάσει την πόλη σαν φωλιά στο χέρι του και θα αφήσει τους κατοίκους να φύγουν μόνο με ένα χιτώνα.

Πρόσθεσε μάλιστα πολλές βλασφημίες κατά του Χριστού και της Παναγίας Μητέρας του, αρνούμενος κάθε φιλανθρωπία προς τους πολιορκημένους. Όταν οι κάτοικοι άκουσαν αυτά τα λόγια, έτρεξαν όλοι μαζί στους θείους ναούς για να ζητήσουν θεϊκή βοήθεια. Ιερωμένοι, λαϊκοί και συγκλητικοί σήκωναν τα χέρια στον ουρανό με δάκρυα και θερμή προσευχή. Παρακαλούσαν τον Κύριο να ρίξει το βλέμμα του πάνω στον μιαρό Χαγάνο και να συντρίψει την αλαζονεία του. Ο Κύριος άκουσε τη δέηση του λαού του και με τη μεσιτεία της Παναγίας έστειλε σφοδρούς ανέμους στη θάλασσα. Τα εχθρικά πλοία βυθίστηκαν αύτανδρα και οι βάρβαροι έπαθαν τόσο μεγάλη σφαγή που κανείς δεν μπορούσε να την αριθμήσει. Από τότε τιμάται ετησίως αυτή η ανάμνηση στον σεβάσμιο ναό της Παναγίας στις Βλαχέρνες.