Η μορφή του και μόνη κλόνιζε τους αντιπάλους των ιερών εικόνων και στερέωνε τους ομόδοξους πιστούς γύρω του. Μετά από κάθε διωγμό των εικονομάχων αυτοκρατόρων επανερχόταν στους αγώνες ακόμη πιο ορμητικός και θαρραλέος. Ο όσιος Ιωάννης ο Ψυχαΐτης έλαμψε στα δύσκολα χρόνια της σκληρής πάλης υπέρ των αγίων εικόνων. Ασκούσε εξαιρετικά αυστηρό μοναχικό βίο και διέθετε φοβερό ψυχικό σθένος μαζί με μεγάλη τόλμη της καρδιάς. Έλαβε το προσωνύμιο «Ψυχαΐτης» επειδή κρατούσε μόνο τη σχέση της ψυχής, χωρίς υλικές εξαρτήσεις, όπως μαρτυρεί το επίγραμμα του βίου.

Οι εικονομάχοι αυτοκράτορες τον καταδίωξαν με σκληρότητα για την ομολογία της ορθόδοξης πίστης του στις άγιες εικόνες. Πέρασε πολλές περιπέτειες και διωγμούς, τους οποίους υπερνίκησε όλους με τη δύναμη της πίστης και την ασκητική του πείρα. Όταν επέστρεφε από τις εξορίες δεν χανόταν στη φοβία, αλλά αναζωογονούσε τον αγώνα του υπέρ της Ορθοδοξίας. Ο Θεός τον προίκισε επίσης με τη θαυματουργική χάρη, την οποία χρησιμοποίησε με ταπείνωση για τη στήριξη του πιστού λαού. Ο θάνατος τον βρήκε όρθιο στο στάδιο των ιερών αγώνων υπέρ των αγίων εικόνων του Χριστού. Με τις πρεσβείες του οσίου Ιωάννου του Ψυχαΐτη, αξίωσε και εμάς Κύριε, της βασιλείας των ουρανών και της αιωνίου ζωής.