Στα τείχη της Βασιλεύουσας, εκεί όπου οι πύργοι αγκαλιάζουν το βάθος της προστασίας της Θεοτόκου, σώθηκε μια θαυμαστή ανάμνηση. Η Εκκλησία τιμά κάθε χρόνο στις εφτά Αυγούστου την υπέρ λόγον και πάσαν ελπίδα τέλεια βοήθεια που χάρισε ο Κύριος στους κατοίκους της θεοφύλακτης πόλεως. Η επιδρομή αυτή των Περσών δεν αναφέρεται από τον άγιο Νικόδημο, την παραδίδουν όμως αρκετοί παλαιοί Κώδικες της Λαύρας. Το γεγονός συνέβη στα χρόνια του βασιλέως Ηρακλείου, όταν ο Πέρσης βασιλεύς Χοσρόης απέστειλε τον στρατηλάτη του Σάρβαρο εναντίον της Κωνσταντινουπόλεως.

Ο Σάρβαρος, αφού λεηλάτησε ολόκληρη την Ανατολή, κατέλαβε τον πορθμό στη Χαλκηδόνα και προσδοκούσε να καταλάβει και τη μεγαλύτερη πόλη του κόσμου. Ο Ηράκλειος, βλέποντας τον κίνδυνο, πέρασε μέσω του Ευξείνου Πόντου και κατέλαβε με τον στρατό του την Περσία. Εκεί προκάλεσε στους εχθρούς πολύ περισσότερες καταστροφές απ’ όσες οι Πέρσες προξενούσαν στη γη των Ρωμαίων. Άφησε όμως πίσω τους υιούς του στην Κωνσταντινούπολη, μαζί με τον πατριάρχη Σέργιο και τον θαυμάσιο Βώνο.

Στη σπάνια αυτή απουσία του αυτοκράτορα, ο Χαγάνος, ο ηγέτης των Αβάρων, βρήκε την ευκαιρία να επιτεθεί, αφού παρέλαβε πλήθος όμορων εθνών και κύκλωσε την πόλη από στεριά και θάλασσα. Από τα ανατολικά εμφανίστηκαν επίσης οι Σκύθες, και η πόλη βρέθηκε περικυκλωμένη από παντού, μέσα σε ένα κλίμα φόβου και θαυμαστής ελπίδας. Οι βάρβαροι έλπιζαν να καταλάβουν την πόλη που σεμνύνεται με τον σταυρό και τα πάθη του Χριστού. Επιτέθηκαν λοιπόν με κάθε πολεμική μηχανή, χρησιμοποιώντας ελεπόλεις και τειχομαχίες, με δύναμη πιο βάρβαρη από κάθε άλλη γνωστή προηγουμένως.

Οι υπερασπιστές της πόλεως όμως αντιστάθηκαν γενναία, και ο θαυμαστός Βώνος ήταν εκείνος που τους ενθάρρυνε στη μάχη. Έγινε μεγάλος φόνος και από τα δύο μέρη, και ο πόλεμος συνεχίστηκε με σφοδρότητα για πολλές ημέρες. Τρεις και τέσσερις φορές οι βάρβαροι συγκρούστηκαν με τους υπερασπιστές, αλλά με τη συμμαχία της Θεοτόκου έμειναν τελείως άπρακτοι. Τότε εξαγριώθηκαν και διεγέρθηκαν σε θυμό μέγιστο, απειλώντας με ολοκληρωτική καταστροφή την πόλη και τους κατοίκους της.

Όταν οι κάτοικοι αντιλήφθηκαν τον κίνδυνο, έστειλαν πρεσβείες στον Χαγάνο μαζί με πολλά χρήματα, ζητώντας να γίνουν ειρηνικές σπονδές μεταξύ τους. Ο φιλάργυρος όμως αυτός βάρβαρος πήρε τα χρήματα και έστειλε τους πρέσβεις άπρακτους πίσω στη Βασιλεύουσα. Δήλωσε αλαζονικά πως αύριο θα καταλάβει την πόλη όπως πιάνει νεοσσούς στο χέρι του, και βλασφήμησε φοβερά κατά του Χριστού και της Θεοτόκου. Όταν οι κάτοικοι άκουσαν τα λόγια αυτά, όλοι, ιερείς, λαϊκοί και συγκλητικοί, έτρεξαν να λιτανεύσουν στους θείους ναούς της πόλεως.

Ύψωσαν τα χέρια τους στον ουρανό φωνάζοντας με δάκρυα: «Κύριε, εξ αγίου κατοικητηρίου επίδε και κατάβαλε τον υβριστή». Άλλοι προσεύχονταν με δάκρυα στον Κύριο, ενώ άλλοι ετοιμάζονταν να συγκρουστούν δια γης και θαλάσσης με τους ασεβείς εχθρούς. Ο Κύριος, που είχε υβριστεί από τους βαρβάρους, άκουσε τις θερμές δεήσεις της Θεοτόκου και απέστειλε άμεση βοήθεια από ψηλά. Έστειλε ανέμους σφοδρούς και στροβίλους στη θάλασσα, και τάραξε ολόκληρο το νερό της Προποντίδας μπροστά στα μάτια όλων.

Τα σκυθικά πλοία βυθίστηκαν αύτανδρα στα κύματα της θάλασσας, μαζί με όλους τους επιβαίνοντες πολεμιστές τους. Παράλληλα έβαλε θάρρος στους πολίτες και φόβο στους βλάσφημους, ώστε οι υπερασπιστές θανάτωσαν τόσους βαρβάρους όσους κανείς δεν μπορεί να αριθμήσει. Ούτε οι Πέρσες μπόρεσαν πια να αντιδράσουν σε όσα είχαν γίνει στην αντίπερα πλευρά της θάλασσας από εκείνους. Έβαλαν, όπως λέγεται, το χέρι πάνω στο στόμα τους και υποχώρησαν άπρακτοι από τον πορθμό της Χαλκηδόνος.

Ο ιεράρχης Σέργιος και όλο το πλήρωμα της Εκκλησίας έψαλαν τότε με δάκρυα χαριστήρια και επινίκια άσματα. Ομολογούσαν με φωνή μεγάλη: «Η δεξιά σου, Κύριε, δεδόξασται εν ισχύι, η δεξιά σου χειρ έθραυσεν εχθρούς». Η Παναγία και υπεράμωμος Θεοτόκος, η αντίληψη των Χριστιανών, απέδειξε τότε την ισχύ της προς τους πιστούς της. Δώρησε στους κατοίκους της Βασιλεύουσας τη μεγάλη και παράδοξη αυτή σωτηρία από κάθε ορατό κίνδυνο και απειλή.

Γι’ αυτό η Εκκλησία πανηγυρίζει την ετήσια ανάμνηση στον σεβάσμιο οίκο της Θεοτόκου, στις Βλαχέρνες, ταις πρεσβείαις της υπεραγίας Δεσποίνης ημών Θεοτόκου, Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός, ελέησον και σώσον ημάς, αμήν.