Όσιοι Επίκτητος και Αστίων, οι εν Αλμυρίδι Αθλήσαντες

Οι μακάριοι αυτοί οσιομάρτυρες Επίκτητος και Αστίων έζησαν στη Βιθυνία, στη νοτιοδυτική ακτή του Ευξείνου Πόντου, στους χρόνους του ασεβούς Διοκλητιανού. Από τα νεανικά του χρόνια ο φωτεινός Άγιος Επίκτητος αφιερώθηκε ολόψυχα στον φιλάνθρωπο Σωτήρα Χριστό και μελετούσε αδιάλειπτα το ιερό Ευαγγέλιό Του. Εισήλθε σε αρμόδιο μοναστήρι της εποχής και αργότερα κρίθηκε άξιος να χειροτονηθεί στο ύψος της θείας ιερωσύνης. Κηρύσσοντας ακούραστα το λυτρωτικό Ευαγγέλιο του Σωτήρος Χριστού, ο μακάριος Επίκτητος μετέστρεψε αμέτρητες ψυχές προς την αληθινή χριστιανική πίστη.

Ο Πανάγαθος Θεός χάρισε στον δούλο Του πλούσιο χάρισμα θαυματουργίας, ώστε να θεραπεύει ανθρώπους ταραγμένους από ακάθαρτα πνεύματα και βαριές ασθένειες. Μία ευλογημένη ημέρα συνάντησε ο νεαρός και ευγενής Αστίων τον φωτισμένο γέροντα Επίκτητο σε μία περιδιαβάση γύρω από την περιοχή. Κατά τη μακρά εκείνη συνομιλία τους, ο μακάριος Επίκτητος δίδαξε με σοφία τον Αστίωνα και έσπειρε τον σπόρο του θείου Λόγου στην ψυχή του. Του μίλησε για τον αληθινό Σωτήρα και Θεό, για τη μεγάλη πνευματική αξία της αθάνατης ψυχής και για τη ματαιότητα των επιγείων απολαύσεων.

Ο νεαρός Αστίων πίστεψε με όλη του την καρδιά στον Σωτήρα Χριστό και βαπτίστηκε εν συνεχεία από τα ευλαβή χέρια του γέροντα. Λίγο αργότερα έγινε με ευλάβεια και αυτός μοναχός, αφιερώνοντας ολόκληρη τη νεανική του ζωή στην υπηρεσία του Σωτήρος Χριστού. Επειδή στη Βιθυνία ξέσπασε σκληρός διωγμός εναντίον των ορθοδόξων χριστιανών, οι δύο μακάριοι αναζήτησαν ασφαλέστερο τόπο για την ανενόχλητη πνευματική τους ζωή. Ζήτησε τότε ο Αστίων από τον γέροντά του Επίκτητο να ταξιδέψουν μαζί προς κάποια απομακρυσμένη χώρα για βαθύτερη αφιέρωση στον Πανάγαθο Θεό.

Επιβιβάστηκαν λοιπόν σε πλοίο και ταξίδεψαν προς τη Σκυθία, εγκατεστάθηκαν δε ανάμεσα στους ειδωλολάτρες Σλάβους κοντά στο ρωμαϊκό φυλάκιο της Αλμυρίδος. Η περιοχή εκείνη βρισκόταν στην επαρχία της Ιστρίας, νότια από τις εκβολές του ποταμού Δουνάβεως, μέσα σε ευρύχωρη πεδιάδα της κάτω Σκυθίας. Η πόλη ήταν τόπος στρατιωτικού οχυρού και βάση του ρωμαϊκού στόλου, που περιπολούσε τον ποταμό Δούναβη και τον Εύξεινο Πόντο. Όταν έφτασαν τελικά στην Αλμυρίδα κατά το έτος διακόσια εβδομήντα τρία, ο Άγιος Επίκτητος ήταν σαράντα επτά ετών.

Ο νεαρός Αστίων ήταν τότε μόλις δεκαοκτώ ετών και είχε αφιερωθεί ολόψυχα στη μοναχική πολιτεία της απόλυτης παρθενίας. Επί δεκαεπτά συνεχόμενα χρόνια οι δύο όσιοι ζούσαν στην ευλογημένη εκείνη ερημητική κατοικία με αδιάλειπτη προσευχή και αυστηρή νηστεία. Τέλεσαν στους χρόνους εκείνους πολλά θαυμαστά και αξιοθαύμαστα σημεία προς δόξαν Θεού, με τη χάρη του Παναγίου Πνεύματος. Η αγιοπρεπής τους πολιτεία δεν μπόρεσε να μείνει για πάντα κρυφή, και άρχισαν να συρρέουν στο κελί τους πολλοί ασθενείς και πάσχοντες αδελφοί.

Άνθρωποι που υπέφεραν από διάφορες σοβαρές ασθένειες, αλλά και άνθρωποι ταραγμένοι από κακά πνεύματα, ζητούσαν την πρεσβεία και τη βοήθεια των Αγίων. Ακόμη και ειδωλολάτρες ζητούσαν θεραπεία από τους ευλογημένους ασκητές, και αφού θεραπεύονταν αμέσως, ασπάζονταν με χαρά την ορθόδοξη πίστη του Χριστού. Ο μακάριος Επίκτητος θεράπευσε κάποτε ένα δεκαπεντάχρονο κουφό και άλαλο αγόρι με την προσευχή του και με ευσεβές φύσημα τρεις φορές. Έπειτα από αυτό το θαύμα περισσότεροι από χίλιοι άνθρωποι πίστεψαν στον αληθινό Χριστό και βαπτίστηκαν με ευλάβεια στην ορθόδοξη πίστη.

Ο όσιος Αστίων θεράπευσε επίσης άνθρωπο, του οποίου τα πόδια και τα δάκτυλα είχαν συντριβεί όταν έπεσε από ψηλό κτίριο. Σε κάποια εποχή έφτασε τότε στην Αλμυρίδα ο σκληρός στρατιωτικός διοικητής της επαρχίας, ονόματι Λατρωνιανός, για επίσημη επιθεώρηση. Έγινε αυτό κατά το έτος διακόσια ενενήντα μετά Χριστόν και αλλιώς δεν έχει διασωθεί η σωστή χρονολογική ένδειξη. Οι ειδωλολάτρες ιερείς της πόλεως έσπευσαν αμέσως να καταγγείλουν τους δύο οσίους ως μάγους και αποπλανητές των κατοίκων του τόπου.

Τους κατηγόρησαν ότι δήθεν στρέφουν τους ανθρώπους στον Χριστιανισμό μέσω σκοτεινής μαγείας και τους πείθουν να μην προσφέρουν θυσίες στους θεούς. Οι μακάριοι Άγιοι συνελήφθησαν τότε αμέσως και ανακρίθηκαν επιτόπου από τον σκληρό Λατρωνιανό μπροστά σε όλο τον ευγενή κόσμο της πόλεως. Ο διοικητής προσπαθούσε με κάθε τρόπο να μάθει τα ονόματά τους και την καταγωγή τους, αλλά εκείνοι αποκρίνονταν μόνο με μία σύντομη φράση. Τους ρωτούσε επίμονα και εκείνοι έλεγαν με γαλήνη απλώς τη γνωστή ομολογία πως είναι μόνο χριστιανοί του Σωτήρος.

Ο σκληρός Λατρωνιανός διέταξε τότε να τους βασανίσουν φρικτά για να τους αναγκάσει να αρνηθούν τη χριστιανική πίστη τους με βία. Έπειτα από τριάντα ολόκληρες ημέρες στη φυλακή χωρίς νερό και τροφή, οι Άγιοι μάρτυρες οδηγήθηκαν ξανά μπροστά στον Λατρωνιανό. Παρέμειναν ασάλευτοι και έτοιμοι να υπομείνουν ακόμη περισσότερα φρικτά βασανιστήρια για την αγάπη του Σωτήρος Χριστού. Ο σκληρός διοικητής δήλωσε τελικά ότι οι Επίκτητος και Αστίων είναι προδότες της αυτοκρατορίας και διέταξε τον αποκεφαλισμό τους.

Οι Άγιοι έλαβαν έτσι τον αμάραντο στέφανο του ένδοξου μαρτυρίου την ογδόη ημέρα του Ιουλίου του έτους διακόσια ενενήντα μετά Χριστόν. Στην αρχή ενταφιάστηκαν σε άγνωστο τόπο, αλλά αργότερα τα τίμια λείψανά τους μεταφέρθηκαν στη βασιλική του Αγίου Κωνσταντίνου του Μεγάλου. Έπειτα από αιώνες οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν τα ιερά τους λείψανα στην Αλμυρίδα κατά το έτος δύο χιλιάδες ένα. Τα ιερά τους λείψανα ενταφιάστηκαν με νέες μεγάλες τιμές από τον αρχιεπίσκοπο Θεοδόσιο της Τόμεως της Ρουμανίας.

Έτσι οι μακάριοι αθλοφόροι του Χριστού δοξάζονται και πάλι στις ημέρες μας με την ευλάβεια των ορθοδόξων πιστών. Ευχαίς των αθλοφόρων Επικτήτου και Αστίωνος, Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός ημών, ελέησον και σώσον ημάς, αμήν.