Στην ανατολική πόλη της Δαμασκού, μέσα σε μία ευσεβή και βαθιά πιστή χριστιανική οικογένεια, γεννήθηκε ο μέγας Άγιος Ανδρέας. Οι ευσεβείς γονείς του ονομάζονταν Γεώργιος και Γρηγορία, και ήταν άνθρωποι απλοί στην εξωτερική εμφάνιση αλλά και βαθιά ευλαβείς. Όμως ο μικρός Ανδρέας μέχρι την συμπλήρωση των επτά πρώτων ετών του ήταν εντελώς και θαυμαστά βωβός. Όταν προσήλθε στην εκκλησία μαζί με τους γονείς του και κοινώνησε τα φοβερά Άχραντα Μυστήρια, λύθηκε αμέσως η γλώσσα του.

Έτσι ο Κύριος Ιησούς Χριστός, ο αληθινός Υιός του ζώντος Θεού, τέλεσε τον αίνον δια του στόματος του βωβού νηπίου. Η εκπληκτική θαυμαστή δωρεά της ομιλίας έγινε για αυτόν αρχή ζηλωτής μελέτης των θείων και ιερών Γραφών. Από εκείνη τη μέρα ο φιλομαθής νεαρός παιδί μελετούσε ακούραστα τα ευλογημένα ιερά συγγράμματα και τα κείμενα της θεολογίας. Σε ηλικία δεκατεσσάρων ετών αποφάσισε να αναχωρήσει για την Αγία Πόλη Ιερουσαλήμ, για να αφιερωθεί ολόκληρος στον Κύριο.

Έγινε εκεί μοναχός με ζήλο στο ιστορικό μοναστήρι του Αγίου Σάββα του Ηγιασμένου της Αγίας γης Παλαιστίνης. Διέπρεπε σε όλες τις μοναχικές αρετές, ζώντας με αυστηρή σωφροσύνη, πραότητα, εγκράτεια και θαυμαστή ταπείνωση που εκπλήσσε τους γέροντες. Έτσι ανέβαινε σταθερά τη πνευματική κλίμακα της προσευχής, της νηστείας, της υπακοής και της φωτεινής αγαπητικής διακονίας του Χριστού. Με την πάροδο του χρόνου, λόγω της φωτεινής αρετής και της λαμπρής μορφώσεώς του, εντάχθηκε επίσημα στον ιερό κλήρο της Ιερουσαλήμ.

Ο σεβάσμιος πατριάρχης Ιεροσολύμων εκτίμησε βαθιά τις πνευματικές του ικανότητες και τον διόρισε νοτάριο και γραμματέα της Πατριαρχίας. Στα έτη εξακόσια ογδόντα συγκλήθηκε στην Κωνσταντινούπολη η Έκτη Οικουμενική Σύνοδος των Αγίων Πατέρων της Εκκλησίας. Σκοπός της ήταν η καταδίκη της κακόδοξης αιρέσεως των Μονοθελητών, που τάραζε επικίνδυνα τη χριστιανική Εκκλησία. Ο τότε πατριάρχης Ιεροσολύμων Θεόδωρος δεν μπορούσε να μεταβεί στη μεγάλη Σύνοδο, λόγω των μουσουλμανικών αρχών της Παλαιστίνης.

Έστειλε λοιπόν ως προσωπικό αντιπρόσωπό του τον αρχιδιάκονο Ανδρέα, ο οποίος ήταν ήδη γνωστός για τη βαθιά γνώση των δογμάτων της Εκκλησίας. Ο νεαρός Ανδρέας, πεπληρωμένος από τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, κατέπληξε τους Πατέρες της Συνόδου και τον αυτοκράτορα. Παρουσίασε με σαφήνεια τη βαθιά γνώση της Ορθοδόξου χριστιανικής διδασκαλίας και την ευλογημένη θεάρεστη μοναχική ζωή του. Πολέμησε με γενναιότητα τους εχθρούς της αλήθειας, αναδειχθείς πραγματικός γενναίος αγωνιστής της αληθινής Ορθοδόξου πίστεως του Χριστού.

Έτσι βοήθησε ουσιαστικά τη μεγάλη εκείνη ιερά Σύνοδο των Αγίων Πατέρων στην οριστική καταδίκη της φοβερής μονοθελητικής αιρέσεως. Παρέμεινε αργότερα στην Κωνσταντινούπολη, χειροτονήθηκε διάκονος του ναού της Αγίας Σοφίας και ανέλαβε φιλανθρωπικές διακονίες πολλές και σπουδαίες. Στην Κωνσταντινούπολη ανέλαβε τη διεύθυνση ενός μεγάλου ορφανοτροφείου, καθώς και ενός άλλου ευλογημένου φιλανθρωπικού ιδρύματος της Βασιλεύουσας πόλεως. Φρόντιζε με αγάπη τα ορφανά παιδιά, έτρεφε τους ξένους και υπηρετούσε τους ασθενείς με μεγάλη επιμέλεια και στοργή.

Σε όλα αυτά τα διακονήματα ήταν τόσο ζηλωτής και επιμελής, ώσαν να υπηρετούσε τον ίδιο τον Κύριο Ιησού Χριστό. Στα χρόνια της βασιλείας του αυτοκράτορα Ιουστινιανού του Δευτέρου εξελέγη ομόφωνα αρχιεπίσκοπος της ωραίας νήσου της Κρήτης. Έδρα του έγινε η αρχαία πόλη Γόρτυνα και ανέλαβε τα δώδεκα επισκοπικά ποίμνια του ευλογημένου ελληνικού νησιού. Εκεί έλαμψε σαν αληθινός φωτεινός λύχνος του κόσμου, διαφωτίζοντας την Εκκλησία του Χριστού με θεόπνευστη διδασκαλία.

Δίδαξε με ζήλο και αγάπη τον λαό, έγραψε μάλιστα ποικίλα συγγράμματα και έχτισε ωραίες μεγαλοπρεπείς εκκλησίες. Οικοδόμησε επίσης σπίτια ευλογημένα για τους φτωχούς, τους ασθενείς και τους ξένους ταξιδιώτες της εποχής εκείνης. Ο γενναίος ποιμένας ήταν ως άκαμπτος αθλητής και τρομερός για τους κακοδόξους αιρετικούς της εκκλησιαστικής εποχής. Με τις θερμές δακρύβρεκτες προσευχές του απέκρουσε όχι μόνο τους αόρατους πονηρούς δαίμονες, αλλά και τους ορατούς εχθρούς του ποιμνίου.

Κάποτε σαρακηνοί επιτέθηκαν με πλοία στην Κρήτη και πολιόρκησαν την πόλη Δρουμέως, όπου ήταν κλεισμένοι μαζί με τον αρχιεπίσκοπο. Οι σαρακηνοί όμως πολεμούσαν εντελώς ανεπιτυχώς και υποχώρησαν με μεγάλη ντροπή και ταπείνωση μπροστά στο τείχος της πόλεως Δρουμέως. Δεν αποκρούστηκαν τόσο από τα όπλα των πολιορκημένων, όσο από τις θερμές δακρύβρεκτες προσευχές του Αγίου Ανδρέα. Με αυτές τις πύρινες προσευχές, σαν με αιχμηρά βέλη, ο σεβάσμιος αρχιεπίσκοπος Ανδρέας πλήγωσε μυστικά τους εχθρούς της Κρήτης.

Οι ευλογημένες θερμές προσευχές του είχαν επίσης τεράστια δύναμη σε καιρούς ανομβρίας και ξηρασίας του νησιού. Σε εποχή μεγάλης λειψυδρίας ο άγιος κατέβασε με τη δέηση του βροχή που πότισε όλη την κρητική γη. Έτσι το νησί έλαβε ξανά την ευλογημένη γονιμότητα και οι αγρότες πανηγύρισαν με χαρά τη σωτηρία τους. Ο Άγιος Ανδρέας έγραψε επίσης πολλά θεόπνευστα συγγράμματα και ευλογημένους ύμνους προς δόξαν Θεού και της Παναγίας.

Συνέθεσε ιδιαίτερα τον περίφημο Μέγα Κανόνα της Μετανοίας, ο οποίος ψάλλεται με κατάνυξη κατά τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή κάθε χρόνου. Ο Μέγας αυτός Κανόνας περιλαμβάνει διακόσια πενήντα έως διακόσια εξήντα ένα κατανυκτικά τροπάρια εξαιρετικής πνευματικής βαθιάς ομορφιάς. Στόλισε με ευλάβεια την Εκκλησία του Χριστού με κανόνες, στιχηρά και πολλούς ύμνους προς την Υπεραγία Θεοτόκο. Έγραψε επίσης τον Κανόνα της Γεννήσεως του Χριστού, ωδές για τη Μεγάλη Εβδομάδα και πολλούς άλλους ευλογημένους ύμνους.

Η συνολική υμνογραφική κληρονομιά του Αγίου Ανδρέου συνεχίσθηκε ευλαβικά από μεγάλους ποιητές της Εκκλησίας μετά από αυτόν. Συμπεριλαμβάνονται εδώ ο Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός, ο Άγιος Κοσμάς της Μαϊουμά, ο Ιωσήφ ο Υμνογράφος και ο Θεοφάνης. Με την πάροδο του χρόνου ο Άγιος Ανδρέας έγινε αναγκαία η μετάβαση στην Κωνσταντινούπολη για κάποιες σπουδαίες εκκλησιαστικές υποθέσεις. Εκεί στην πρωτεύουσα γέροντας πια εκείνος ο σεβάσμιος ιεράρχης θαυμάσθηκε από όλους για τη μελιστάλακτη ρητορική του δεινότητα.

Όλοι οι πιστοί ευχαριστούνταν να ακούν τα γλυκύτατα διδακτικά λόγια του και να βλέπουν την σεβασμία ευλογημένη μορφή του ιεράρχου. Καθώς πρόκειτο να επιστρέψει στην αγαπημένη του Κρήτη, προέβλεψε προφητικά την επικείμενη μακαρία κοίμησή του από αυτόν τον κόσμο. Είπε στους αγαπημένους χριστιανούς φίλους του ότι δεν επρόκειτο πλέον να ξαναδεί τη γη της αγαπημένης Κρήτης. Τους αποχαιρέτησε με τον τελευταίο ασπασμό της χριστιανικής αγάπης και έπειτα επιβιβάστηκε στο πλοίο του ταξιδιού του.

Όταν έφθασε στο νησί της Μυτιλήνης, ασθένησε βαριά και σε τόπο ονομαζόμενο Ιερισσός παρέδωσε γαλήνια το πνεύμα του στον Θεό. Έγινε αυτό περίπου το επτακόσια σαράντα μετά Χριστόν και τον ενταφίασαν εκεί με τιμές. Δια πρεσβειών του Αγίου Ανδρέου του Ιεροσολυμίτου Αρχιεπισκόπου Κρήτης, Χριστέ ο Θεός, ελέησον και σώσον τας ψυχάς ημών των αμαρτωλών δούλων σου.