Άγιος Ιωάννης ο Τραπεζούντιος ο Νεομάρτυς

Στην ένδοξη πόλιν της Τραπεζούντος εγεννήθη ο άγιος νεομάρτυς Ιωάννης, ο οποίος αργότερα άθλησε στο Ασπρόκαστρο της Μολδαβίας. Ήταν λόγιος πρόκριτος της πόλεως αυτής, ξεχωρίζοντας με την μεγάλην παιδείαν του και την έντονη χριστιανικήν του ευσέβειαν. Ασχολήθηκε επαγγελματικώς με το εμπόριον, και κάποτε επιβιβάσθηκε σε ένα τούρκικο πλοίο, συνοδεύοντας τα εμπορεύματά του. Κατά τη διάρκειαν του ταξιδιού, η αδιάλειπτος προσευχή του, η αυστηρά νηστεία και η ελεημοσύνη του, εκίνησαν τον φθόνον του Τούρκου πλοιάρχου.

Εκείνος ο Τούρκος πλοίαρχος προσπαθούσε με μακροσκελείς συζητήσεις να τον προσηλυτίσει στον μουσουλμανισμόν, χρησιμοποιώντας πολλές πανουργίες και απάτες. Ο Ιωάννης όμως, έμπειρος γνώστης των ιερών Γραφών, ενίκησε εύκολα τον πλοίαρχον στις θρησκευτικές εκείνες συζητήσεις. Όταν εν τέλει αποβιβάστηκαν στο φρούριον Άκκερμαν, το γνωστόν με την ονομασίαν Ασπρόκαστρο, ο πλοίαρχος συκοφάντησε τον Ιωάννην. Είπε ψευδώς στον Τούρκον ηγεμόνα του Ασπροκάστρου ότι δήθεν ο Ιωάννης είχε δώσει λόγο να γίνει μωαμεθανός.

Μετά από λίγον καιρόν ωδηγούσαν με κάποιες τιμές τον Ιωάννην ενώπιον του ηγεμόνος, που προσπαθούσε να τον πείσει με δόλον. Έτσι άρχισε η μεγάλη και δραματική δοκιμασία της πίστεώς του ενώπιον της εξουσίας του τυράννου της πόλεως. Με κάθε νέαν λέξιν του ηγεμόνος, ο Ιωάννης αναζητούσε δύναμιν στην προσευχήν προς τον Σωτήρα Χριστόν. Με κολακείες και υποσχέσεις πλούτου ο ηγεμόνας προσπαθούσε να επιτύχει τον σκοπόν του, αλλά εκείνος αρνείτο σθεναρά.

Ο Ιωάννης ωμολόγησε περίτρανα ότι ήταν, είναι και θα παραμείνει χριστιανός, όσα πλούτη και αξιώματα και αν του προσφέρουν. Θυμωμένος ο ηγεμόνας από αυτή την σταθερή ομολογίαν, διέταξε αμέσως και τον εβασάνισαν τόσο σκληρά και βάναυσα. Έτρεχε το αίμα του ως ποτάμι, και κατόπιν τον έριξαν αιμόφυρτον στη σκοτεινήν φυλακήν για διανυκτέρευσιν. Την επομένην ημέραν, όταν τον ξαναπαρουσίασαν στον ηγεμόνα, ο Ιωάννης ωμολόγησε με ακόμη περισσότερο θάρρος την πίστιν του.

Είπε ότι αυτά τα βασανιστήρια που του έκαναν δεν του φάνηκαν τίποτε, και αν έχουν άλλα νέα ας τα εφαρμόσουν. Εξοργισμένος ακόμη περισσότερον από τα λόγια αυτά ο τύραννος, διέταξε αμέσως και τον εμαστίγωσαν τόσο βάρβαρα και απάνθρωπα. Άρχισαν να πέφτουν κομμάτια από τις σάρκες του γενναίου μαρτυρός μέχρι που εφαίνοντο τα εντόσθιά του στο φοβερόν θέαμα. Στη συνέχειαν τον έδεσαν στην ουράν ενός αγρίου αλόγου, που τον έσερνε μέσα στους δρόμους της πόλεως.

Τη στιγμή που περνούσε από την εβραϊκήν συνοικίαν, οι Εβραίοι έβριζαν και κακοποιούσαν τον γενναιόψυχον αυτόν Μάρτυρα του Χριστού. Οι ίδιοι οι κάτοικοι εκείνης της συνοικίας ξεσήκωναν φοβεράν φασαρία εναντίον του γενναιόψυχου ομολογητού του Σωτήρος Χριστού. Ένας Εβραίος μάλιστα, πήρε ξιφομάχαιραν και του έκοψε αμέσως την κεφαλήν, στις δώδεκα Ιουνίου του χιλίου τετρακοσίου ενενηκοστού δευτέρου. Από τα θαύματα που έκανε το εγκαταλελειμμένο ιερόν λείψανον του Αγίου, ο τοπικός ηγεμόνας εφοβήθη βαθύτατα και υποχώρησε.

Έδωσε επίσημα την άδειαν στους πιστούς χριστιανούς να το παραλάβουν και να το κηδεύσουν με τιμές σε ναόν. Παρέμεινε εκεί επί εβδομήντα ολόκληρα έτη, θαυματουργώντας με αμέτρητα σημεία και ιατρείες προς τους πιστούς προσκυνητάς. Αργότερα, με βασιλικές μεγάλες τιμές, μετεκομίσθη στη Σουτσεάβα της Μολδαβίας υπό του ευσεβούς βοεβόδα Αλεξάνδρου του Αγαθού. Στο χιλιοστόν εξακοσιοστόν ογδοηκοστόν έκτον έτος, κατά την εκστρατείαν του Ιωάννου Σομπιέσκι, μετεφέρθη στη πόλιν Ζιολκίεβ της Πολωνίας.

Στο χιλιοστόν επτακοσιοστόν ογδοηκοστόν τρίτον έτος, τα ιερά λείψανα επανήχθησαν και πάλι επίσημα στη Σουτσεάβα της Μολδαβίας. Αυτό έγινε με ειδικήν διαταγήν του αυτοκράτορος Ιωσήφ του δευτέρου, ως σημαντικόν εκκλησιαστικόν συμβάν της εποχής. Ιεράν ακολουθίαν του Νεομάρτυρος Ιωάννου εξέδωσε στη Βενετίαν το χιλιοστόν επτακοσιοστόν πεντηκοστόν δεύτερον ο Ιουστίνος Δεκαδύος. Άλλην ακολουθίαν συνέθεσε ο πατριάρχης Αλεξανδρείας Νικηφόρος ο Κρης, εκδοθείσα στο Ιάσιον το χιλιοστόν οκτακοσιοστόν δέκατον ένατον.

Άγιε νεομάρτυς Ιωάννη Τραπεζούντιε, αληθινέ αθλητά της Ορθοδοξίας, πρέσβευε υπέρ ημών των αμαρτωλών, ώστε ο Σωτήρ μας να μας αξιώσει της Βασιλείας Του, αμήν.