Ένας αετός κατέβασε από τον ουρανό φωτεινό σταυρό μπροστά στα μάτια του βασιλιά Ιωάννη, σε δάσος κοντά στο Ελμπασάν της σημερινής Αλβανίας. Λίγα χρόνια αργότερα ο ίδιος αυτός βασιλιάς κράτησε στα χέρια του την αποκομμένη κεφαλή του και κάλπασε ως τον ναό όπου ζήτησε να ταφεί. Ο άγιος Ιωάννης γεννήθηκε τον δέκατο αιώνα στα μέρη της Κρόγια και της Ζέτας, στην περιοχή που σήμερα γνωρίζουμε ως αλβανικά παράλια. Ήταν υιός του ευσεβούς άρχοντα Νεεμάν και της ευλαβέστατης μητέρας του Άννας, και εγγονός του πρώτου βασιλιά των Αχριδών Συμεών.

Από την παιδική του ηλικία ανατράφηκε με χριστιανική παιδεία και νουθεσία, δίπλα στον σοφό επίσκοπο Αχρίδος Νικόλαο. Εκείνος του χάραξε βαθιά μέσα στην ψυχή του την αγάπη προς την Ορθοδοξία και την πιστή τήρηση των εντολών. Ανδρώθηκε πράος, δίκαιος, γενναίος και ευσεβής, και κυβέρνησε τους λαούς του με σύνεση, πραότητα και βασιλική δικαιοσύνη. Ο τσάρος της Βουλγαρίας Σαμουήλ, θέλοντας να υποτάξει στην εξουσία του τον νεαρό βασιλιά, τον έριξε στη φυλακή.

Εκεί άγγελος Κυρίου φανερώθηκε στον δέσμιο και του προείπε το μαρτυρικό του τέλος, που δεν θα αργούσε. Έπειτα ο Σαμουήλ άλλαξε τακτική και τον πάντρεψε με τη θυγατέρα του Κοσσάρα, μέσα στα διπλωματικά του σχέδια. Ο νέος βασιλιάς αφιερώθηκε με ζήλο στη διάδοση και στη στερέωση της ορθόδοξης πίστης σε όλες τις επαρχίες του βασιλείου του. Όρισε διδασκάλους και κήρυκες σε κάθε γωνιά, και ίδρυσε μοναστήρια, εκκλησίες και νοσοκομεία για τους φτωχούς και τους ασθενείς.

Ανάμεσα στις μονές που έκτισε ξεχώριζε ένας ευκτήριος οίκος μέσα σε δάσος, όπου πήγαινε καθημερινά να προσεύχεται κρυφά. Εκεί ακριβώς, σε μία από τις πορείες του με τους στρατηγούς του, είδε τον αετό να αφήνει στη γη τον λαμπερό σταυρό. Τον σήκωσε με ευλάβεια και ιερό φόβο, και τον τοποθέτησε στη νέα εκκλησία που σήκωσε αργότερα στο ίδιο σημείο. Πολέμησε επιπλέον με σθένος τους Βογόμιλους και κάθε αιρετικό κίνημα που απειλούσε την πίστη και την ενότητα του ποιμνίου του.

Παρά τον γάμο του φύλαξε με αυστηρότητα και χωρίς συμβιβασμούς την παρθενία και την αγνότητα του σώματός του ως πολύτιμο δώρο στον Κύριο. Οι καθημερινές απουσίες του για προσευχή και η αποχή του από κάθε σαρκική σχέση γέννησαν στη Κοσσάρα την υποψία ότι την απατούσε με ξένες γυναίκες. Πληγωμένη η βασίλισσα τον διέβαλε άδικα στον αδελφό της, τον φιλόδοξο και ραδιούργο Ιωάννη Βλαδισλάβο της Βουλγαρίας. Εκείνος ζητούσε κάποια αφορμή να καταλάβει το βασίλειό του και να εξοντώσει τον ευσεβή σύζυγό της.

Όταν πέθανε ο Σαμουήλ, βασιλιάς ανέβηκε ο γιος του Ραδομίρος, ενώ ο δίδυμος αδελφός Βλαδισλάβος συνωμοτούσε στις σκιές. Ο Βλαδισλάβος κάλεσε τον άγιο στην Αχρίδα, αφού ορκίστηκε πρώτα στο Ευαγγέλιο και σε σεβαστό ξύλινο σταυρό πως δεν θα τον πείραζε καθόλου. Ο Ιωάννης πίστεψε στον όρκο και πήγε, αλλά ο δόλιος τσάρος τον χτύπησε με όλη του τη δύναμη στον λαιμό με το σπαθί του. Το χτύπημα όμως απέτυχε ολότελα να τον αφανίσει αμέσως, παρά τη μεγάλη σφοδρότητα και την τέχνη του δράστη.

Ο άγιος τότε του έδωσε στα χέρια τον ίδιο τον σταυρό λέγοντας: τον πρόδωσες, πάρ' τον λοιπόν και σκότωσέ με με αυτόν. Πριν εκπνεύσει συμβούλεψε τους συνοδούς του να φυλάξουν την Ορθοδοξία, να κυβερνούν δίκαια τον λαό και να μη ζητήσουν εκδίκηση για το αίμα του. Ο Βλαδισλάβος του έκοψε τότε την κεφαλή, μα ο μάρτυρας την πήρε στα χέρια του και κάλπασε ως τον ναό του στο Ελμπασάν. Εκεί τάφηκε με τιμές στις είκοσι δύο Μαΐου του χίλια δεκαπέντε, στη γη που τόσο αγάπησε.

Η Κοσσάρα έζησε την υπόλοιπη ζωή της σε μοναστήρι δίπλα στον τάφο του, και ο άγιος συνέχισε να θεραπεύει όσους κατέφευγαν σε αυτόν. Της πατρικής του πρεσβείας ας αξιωθούμε όλοι, ώστε να φυλάξουμε την πίστη στα δικά μας Βαλκάνια.