Στις εννέα Μαΐου του χίλια ογδόντα επτά, η πόλη του Μπάρι υποδέχθηκε με χαρά τα ιερά λείψανα του Αγίου. Ο Άγιος είχε εμφανιστεί σε πρεσβύτερο και του ζήτησε να μεταφέρουν το λείψανό του στο Μπάρι από τα ερημομένα απο εχθρικές επιθέσεις Μύρα. Στον ενδέκατο αιώνα μετά Χριστόν η Βυζαντινή αυτοκρατορία περνούσε σκληρές δοκιμασίες από τις σφοδρές τουρκικές επιδρομές. Οι Τούρκοι έβαλαν τέλος στην επιρροή της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας στην Μικρά Ασία και κατέστρεψαν πόλεις και χωριά.

Σκότωναν τους κατοίκους και ολοκλήρωναν τη φοβερή τους βία με τη βεβήλωση εκκλησιών, ιερών λειψάνων και εικόνων. Οι Τούρκοι προσπάθησαν επίσης να καταστρέψουν τα ιερά λείψανα του Αγίου Νικολάου, που τιμούνταν βαθιά από όλο τον χριστιανικό κόσμο. Το επτακόσια ενενήντα δύο μετά Χριστόν, ο χαλίφης Χαρούν Αλ Ρασίντ έστειλε τον Χουμέιντ να λεηλατήσει τη Ρόδο. Έπειτα ο Χουμέιντ ξεκίνησε για τα Μύρα της Λυκίας, με σκοπό να ληστέψει τον τάφο του Αγίου Νικολάου.

Λήστευσε όμως άλλον τάφο που στεκόταν δίπλα στην κρύπτη του Αγίου, και αμέσως ξέσπασε καταιγίδα στη θάλασσα. Σχεδόν όλα τα πλοία διαλύθηκαν στα κύματα και οι ασεβείς πέθαναν μέσα στην οργή του Θεού. Έτσι ο Άγιος Νικόλαος προστάτευσε τα λείψανά του από τη βεβήλωση των ασεβών εχθρών της Εκκλησίας. Η θεϊκή προστασία φάνηκε καθαρά σε εκείνη τη συγκλονιστική απόπειρα ληστείας του ιερού τάφου του Αγίου. Αυτή η ιεροσυλία συγκλόνισε όχι μόνο την Ανατολή, αλλά και τη Δύση όλων των ορθοδόξων χριστιανών της εποχής.

Οι χριστιανοί στην Ιταλία ανησυχούσαν ιδιαίτερα για τα ιερά λείψανα του Αγίου Νικολάου. Ανάμεσά τους βρίσκονταν πολλοί Έλληνες πιστοί, που είχαν φτάσει εκεί λόγω των διωγμών της εποχής. Οι κάτοικοι της πόλεως Μπάρι, η οποία βρίσκεται στις ακτές της Αδριατικής Θάλασσας, αποφάσισαν να σώσουν τα λείψανα. Το χίλια ογδόντα επτά μετά Χριστόν, έμποροι από το Μπάρι και τη Βενετία πήγαν στην Αντιόχεια για εμπόριο. Σκόπευαν επίσης να πάρουν τα λείψανα του Αγίου Νικολάου και να τα μεταφέρουν στην Ιταλία στο ταξίδι επιστροφής τους.

Σε αυτό το σχέδιο οι άνδρες του Μπάρι ανέθεσαν στους Βενετούς να τους αποβιβάσουν στα Μύρα. Πρώτα έστειλαν δύο άνδρες, οι οποίοι ανέφεραν στην επιστροφή τους ότι όλα ήταν ήσυχα στην πόλη της Λυκίας. Στον ναό όπου αναπαύονταν τα ένδοξα λείψανα συνάντησαν μόνο τέσσερις ευλαβείς μοναχούς της τοπικής εκκλησίας. Έπειτα σαρανταεπτά άνδρες με ισχυρά όπλα ξεκίνησαν αμέσως για τον ναό του Αγίου Νικολάου των Μύρων της Λυκίας. Είχαν πάρει την απόφαση να επιτύχουν τον σκοπό τους και να σώσουν τα ιερά λείψανα από βεβήλωση των απίστων.

Οι φύλακες δεν υποψιάζονταν τίποτα και τους έδειξαν την υψηλή πλατφόρμα κάτω από την οποία ήταν ο τάφος. Οι μοναχοί τους είπαν για μια εμφάνιση του Αγίου Νικολάου σε κάποιον ευσεβή Γέροντα εκείνο το βράδυ. Στο όραμα ο Άγιος Νικόλαος διέταξε την προσεκτική φύλαξη των ιερών λειψάνων του στον τόπο εκείνο. Αυτή η αναφορά ενθάρρυνε τους ξένους από το Μπάρι, οι οποίοι είδαν στο όραμα μια θεία επιβεβαίωση του σχεδίου τους. Για να διευκολύνουν τη δράση τους, αποκάλυψαν την πρόθεσή τους στους μοναχούς και τους πρόσφεραν τριακόσια χρυσά νομίσματα.

Οι φύλακες αρνήθηκαν τα χρήματα και ήθελαν να προειδοποιήσουν τους κατοίκους για τον κίνδυνο, που πλησίαζε. Οι ξένοι όμως τους έδεσαν και τοποθέτησαν τους δικούς τους φύλακες στην είσοδο του ιερού ναού. Διέλυσαν τότε την πλατφόρμα του ναού πάνω από τον τάφο με τα ιερά λείψανα του Αγίου. Σε αυτή την προσπάθεια ο νέος Ματθαίος υπερβάλλει στον ζήλο του και έσπασε γρήγορα το κάλυμμα του τάφου. Οι ξένοι είδαν τότε με δέος ότι η ιερή σαρκοφάγος ήταν γεμάτη με ευωδιαστό άγιο μύρο.

Οι ιερείς Λούππος και Δρόγος προσέφεραν λιτανεία και η ρωγμή του Ματθαίου άρχισε να αναβλύζει μύρο από τη σαρκοφάγο. Όλοι οι παριστάμενοι θαύμασαν το θεϊκό σημείο και προσκύνησαν με δάκρυα τον τάφο του Αγίου. Ο τόπος εκείνος έγινε στιγμιαία ιερό προσκύνημα της θεϊκής χάριτος του ενδόξου Αγίου Νικολάου των Μύρων. Αυτό συνέβη στις είκοσι Απριλίου του χίλια ογδόντα επτά μετά Χριστόν στα Μύρα της Λυκίας. Επειδή έλειπε δοχείο, ο ιερέας Δρόγος τύλιξε τα ιερά λείψανα σε ύφασμα και τα μετέφερε στο πλοίο.

Οι μοναχοί ελευθερώθηκαν και ειδοποίησαν με θλίψη την πόλη για την αρπαγή των λειψάνων του Θαυματουργού. Πλήθος ανθρώπων συγκεντρώθηκε στην ακτή της πόλεως, αλλά ήταν πια πολύ αργά για οποιαδήποτε επέμβαση. Στις οκτώ Μαΐου τα πλοία έφτασαν στο Μπάρι και η χαρμόσυνη είδηση διαδόθηκε σε όλη την πόλη. Την άλλη ημέρα, στις εννέα Μαΐου του χίλια ογδόντα επτά, μετέφεραν τα λείψανα στον ναό του Αγίου Στεφάνου. Η ιερή μεταφορά συνοδεύτηκε από πολλές θαυματουργικές θεραπείες ασθενών, οι οποίες ενίσχυσαν την ευλάβεια προς τον Άγιο.

Τη Δευτέρα το πρωί θεραπεύτηκαν σαρανταεπτά άρρωστοι, την Τρίτη είκοσι δύο και την Τετάρτη είκοσι εννέα ασθενείς. Την Πέμπτη ο Άγιος Νικόλαος θεράπευσε έναν κωφάλαλο, ο οποίος έπασχε ήδη πέντε ολόκληρα χρόνια. Έπειτα εμφανίστηκε σε έναν ευσεβή μοναχό και του είπε ότι είχε ήδη θεραπεύσει εκατόν έντεκα ανθρώπους εκείνη την εβδομάδα. Τα θαύματα του Αγίου συνεχίζονταν αδιάκοπα, σαν πηγή που τρέχει χωρίς τέλος για τους πιστούς. Πλήθη πιστών συγκεντρώνονταν καθημερινά στον ιερό ναό του Μπάρι και ζητούσαν τις άγιες πρεσβείες του.

Οι κάτοικοι της πόλεως πρόσφεραν στον Άγιο πολύτιμα δώρα, χρυσό, ασήμι και ακριβές ενδυμασίες σε ευχαριστία. Έχτισαν επίσης μεγάλη και πανέμορφη εκκλησία προς τιμή του θαυματουργού Αγίου Νικολάου στην πόλη του Μπάρι. Κατασκεύασαν επίσης μία ασημένια λάρνακα με χρυσές διακοσμήσεις, για να τοποθετήσουν μέσα τα τίμια ιερά λείψανα. Τρία χρόνια μετά τη μεταφορά των λειψάνων, έστειλαν στον πάπα Ουρβανό να έλθει στο Μπάρι. Ο πάπας ήλθε με επισκόπους και κλήρο και τοποθέτησαν τα λείψανα στην ασημένια λάρνακα με τιμή.

Οι επίσκοποι και οι άρχοντες μετέφεραν τη λάρνακα στη νέα μεγάλη εκκλησία στις εννέα Μαΐου. Τοποθέτησαν επίσης τον παλιό τάφο του Αγίου, στον οποίο είχε μεταφερθεί από τα Μύρα, στην εκκλησία. Έβαλαν μέσα στον παλιό τάφο τμήμα από το χέρι των ιερών λειψάνων του θαυματουργού Αγίου. Πολλοί άνθρωποι ερχόντουσαν να προσκυνήσουν τον Άγιο και ασπάζονταν τα λείψανα και τη λάρνακα με ευλάβεια. Ο πάπας, οι επίσκοποι και όλοι οι κάτοικοι τέλεσαν εκείνη την ημέρα μεγάλη γιορτή προς τιμή του Αγίου.

Από τότε μέχρι σήμερα τιμάται ετησίως η μετακομιδή των ιερών λειψάνων του Αγίου Νικολάου στο Μπάρι. Η εορτή αυτή προσδίδει ιδιαίτερη ευλογία στους κατοίκους της πόλεως και σε όλους τους πιστούς προσκυνητές της. Θεσπίστηκε επίσης ως ημέρα ιδιαίτερης ευλάβειας από όλη την Ορθόδοξη Εκκλησία της Ανατολής και της Δύσης. Η Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία θέσπισε τον εορτασμό της μετακομιδής αμέσως μετά το χίλια ογδόντα επτά μετά Χριστόν. Ο Άγιος Νικόλαος ήταν ήδη βαθιά αγαπητός στον ρωσικό λαό από τότε που δέχθηκε τον χριστιανισμό από την Ελλάδα.

Οι θαυμαστές διηγήσεις των θαυμάτων του Αγίου σε στεριά και θάλασσα ήταν ευρέως γνωστές στους πιστούς. Η εικόνα του Αγίου Νικολάου ως πανίσχυρου θαυματουργού έγινε ιδιαίτερα προσφιλής στην καρδιά του ρωσικού λαού. Νωρίς γράφτηκε σημαντική φιλολογία για τον Άγιο στα ρωσικά κείμενα, με αφηγήσεις θαυμάτων στη Ρωσία. Κάθε εβδομάδα την Πέμπτη η Ρωσική Εκκλησία τιμά ιδιαίτερα τη μνήμη του ενδόξου Αγίου της. Πολλές μεγάλες εκκλησίες και μοναστήρια κτίστηκαν στη Ρωσία προς τιμή του ενδόξου Αγίου Νικολάου του Θαυματουργού.

Οι Ρώσοι συνηθίζουν να ονομάζουν τα παιδιά τους Νικόλαο στο άγιο βάπτισμα, με μεγάλη ευλάβεια. Στη Ρωσία διασώθηκαν πολυάριθμες θαυματουργές εικόνες του ενδόξου Αγίου από όλες τις περιοχές της χώρας. Πιο γνωστές είναι οι εικόνες του Μοζάισκ, του Ζαράισκ, του Βολοκολάμσκ, του Ουγκρέσσκ και του Ρατνού της Ρωσίας. Δεν υπήρχε ορθόδοξο σπίτι ή ναός στη ρωσική γη, χωρίς εικόνα του ενδόξου Αγίου Νικολάου του Θαυματουργού. Ο αρχαίος συντάκτης γράφει ότι ο Άγιος εργάστηκε πολλά θαύματα στη στεριά και τη θάλασσα. Με τις πρεσβείες του Αγίου Νικολάου του θαυματουργού, αξίωσε και εμάς Κύριε, της επουρανίου σου βασιλείας.