Στη Σαλώνα της Δαλματίας, στις ακτές της Αδριατικής, ζούσε τον τρίτο αιώνα ένας απλός βιοτέχνης που εργαζόταν στο επάγγελμα του γναφέως. Ονομαζόταν Αναστάσιος και απασχολούσε τις ημέρες του στο πλύσιμο και στο φιλοτέχνημα των μάλλινων υφασμάτων, για να εξασφαλίζει τον καθημερινό άρτο. Η καρδιά του όμως δεν είχε ριζώσει στα γήινα έργα, αλλά φλεγόταν από την αγάπη του ευσπλάχνου Σωτήρος Χριστού. Δεν αρκέστηκε να φυλάει την πίστη του κρυφά μέσα στα τείχη του σπιτιού του, στα δύσκολα εκείνα χρόνια των διωγμών.

Ζωγράφισε με τόλμη έναν σταυρό στην πόρτα της κατοικίας του, ομολογώντας έτσι ότι σε εκείνον τον ταπεινό οίκο κατοικούσε ο Κύριος. Πραγματοποίησε δε ζωηρό ιεραποστολικό έργο στη Σαλώνα και προέτρεπε πολλούς πολίτες να γνωρίσουν τον αληθινό Θεό. Η δράση του δεν έμεινε άγνωστη στους ειδωλολάτρες της εποχής, καθώς ο διωγμός του Διοκλητιανού ωρύετο τότε εναντίον της Εκκλησίας. Η αυτοκρατορία ζητούσε με σκληρότητα να σβήσει κάθε φωνή που ομολογούσε τον Χριστό μέσα στις μεγάλες παραθαλάσσιες πόλεις.

Στη Σαλώνα οι αρχές παρακολουθούσαν προσεκτικά κάθε χριστιανή ψυχή που τολμούσε να φανερώσει την πίστη της δημοσίως. Συνελήφθη και προσήχθη ενώπιον των δικαστών, για να απολογηθεί για το ιεραποστολικό κήρυγμά του και τη χριστιανική του ζωή. Παρουσιάστηκε όμως μόνος του στους τυράννους, χωρίς δειλία και χωρίς δισταγμό απέναντι στις βάναυσες απειλές τους. Προτίμησε να αυτοπροσέλθει στους δημίους, παρά να αρνηθεί κρυμμένος τον αναστάντα Σωτήρα του και να χάσει την παρρησία της ομολογίας.

Ομολόγησε με θάρρος ότι ο Ιησούς Χριστός είναι ο αληθινός Θεός και ο Δημιουργός όλων των ορατών και αοράτων. Οι ειδωλολάτρες αναζήτησαν με κάθε τρόπο να τον λυγίσουν, με κολακείες, με υποσχέσεις και με σκληρές απειλές βασανιστηρίων. Ο μάρτυς απέρριψε όμως όλες τις φιλίες των διωκτών του και έμεινε στερεός στην ομολογία του προς τον Χριστό. Καταδικάστηκε τότε σε θάνατο και οι ειδωλολάτρες έδεσαν μία βαριά πέτρα γύρω από τον τράχηλό του. Έπειτα τον έσυραν ως τη θάλασσα και έριξαν εκεί το άγιο σώμα του, νομίζοντας ότι έτσι θα εξαφανιζόταν η μνήμη του.

Μία ευσεβής και πλούσια αρχόντισσα, η Ασκαλωπία, αναζήτησε με κόπο πολύ και ανέσυρε τα τίμια λείψανα από τον βυθό. Άλειψε με ευωδιαστά μύρα το σώμα του μάρτυρος και το ένδυσε με καθαρά εντάφια ενδύματα, με ευλάβεια και σεβασμό. Έπειτα κατέθεσε τα λείψανα στο εκκλησάκι του κτήματός της, για να τα προσκυνούν με ευλάβεια οι πιστοί. Από τότε πολλές θαυματουργικές θεραπείες πραγματοποιήθηκαν στον τάφο του αγίου, προς δόξαν του εν Τριάδι αληθινού Θεού.

Η Εκκλησία τιμά ξανά τη μνήμη του στις πέντε Δεκεμβρίου, ως ευλαβής υπενθύμιση του διπλού εορτασμού του Δαλματικού μάρτυρος. Ταις πρεσβείαις του αγίου μάρτυρος Αναστασίου του γναφέως του εκ Σαλώνης Δαλματίας αθλήσαντος επί Διοκλητιανού, Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός, ελέησον και σώσον ημάς, αμήν.