Από τα μαρτυρολόγια της Ορθόδοξης Εκκλησίας προβάλλει σήμερα η σεμνή μορφή του Αγίου Μάρτυρος Μελίτωνος, που εορτάζεται κάθε χρόνο στις τριάντα Ιουνίου. Η συναξαριακή παράδοση δεν διασώζει εκτενείς πληροφορίες για την καταγωγή, την ηλικία ή τον ακριβή τόπο της αθλήσεώς του. Διασώζει όμως ο εκκλησιαστικός συναξαριστής τον τρόπο της αθλήσεώς του, καθώς ο Άγιος Μελίτων μαρτύρησε διά ξίφους για την πίστη του στον Κύριο. Σύμφωνα με το παλαιό συναξάριο σε στίχους, ο Μελίτων εξέρχεται μέσα από το ξίφος του δημίου σαν χείμαρρος μέλιτος, που γλυκαίνει τις ψυχές των πιστών.

Το όνομά του παραπέμπει στο μέλι, και έτσι η Εκκλησία διδάσκει με ποιητικό τρόπο πως το αίμα του μάρτυρος γλυκαίνει την παράδοση. Η Εκκλησία τιμά τον Άγιο μαζί με όλους τους ομαδικούς και ανώνυμους μάρτυρες των πρώτων χριστιανικών αιώνων ως ένα νέφος μαρτύρων. Η εποχή των διωγμών των ρωμαϊκών αρχών εναντίον των χριστιανών ανέδειξε αμέτρητους αθλητές της πίστεως, οι οποίοι δεν δίστασαν να δώσουν τη ζωή τους. Ο Άγιος Μελίτων είναι ένας από τους πολλούς ομολογητές, που η μνήμη τους διατηρείται από την Εκκλησία ως πολύτιμος θησαυρός.

Με τις πρεσβείες του και την παρρησία του προς τον Κύριο, οι ορθόδοξοι πιστοί ζητούν στήριξη στις δικές τους δοκιμασίες ζωής. Η μνήμη του υπενθυμίζει σε κάθε πιστό ότι η αληθινή ομολογία της πίστεως αξίζει υψηλό τίμημα, μέχρι και της ζωής. Έτσι ο μάρτυρας Μελίτων στέκει ως αιώνιο πρότυπο γενναιότητας και πιστής αυτοθυσίας μέσα στη μακραίωνη παράδοση της Εκκλησίας.