Μπροστά στη φωτιά που έσκαζε με μανία ο γενναίος Άγιος Θεαγένης δεν έδειξε καμιά ταραχή της ψυχής. Πλησίασε την πυρά με στιβαρό βήμα και εισήλθε μέσα της με γαλήνη, ωσάν να έβλεπε άκακη οικεία εστία. Ο Άγιος Μάρτυς Θεαγένης, που σε άλλες παραδόσεις της Εκκλησίας ονομάζεται και Θεογένης, υπήρξε λαμπρό αστέρι του χορού των αγίων μαρτύρων του Χριστού. Το όνομά του φανερώνει στην ελληνική γλώσσα τον γεννημένο από τον Θεό και τον αφιερωμένο εξαρχής στη θεϊκή δόξα του ουρανίου Πατρός.

Ο Άγιος μαρτύρησε για τον Κύριο διά της οδυνηρής δοκιμασίας του πυρός και παρέδωσε την ψυχή του στα χέρια του Σωτήρα. Στο υμνητικό συναξάριο της ημέρας του διασώζεται μια πολύτιμη ηγιασμένη μαρτυρία για την στιγμή της τελείωσής του. Όταν ο γενναίος Θεαγένης πλησίασε την αναμμένη πυρά και έφτασε στο χείλος των φλογών, εισήλθε με αδιατάρακτη όψη. Δεν τάραξαν την καρδιά του ούτε οι φλόγες που γλείφαν το σώμα, ούτε η όψη του φοβερού θανάτου, ούτε ο ψυχικός πόνος. Έδειξε την υψηλή πίστη του στον αναστάντα Χριστό, που μετατρέπει την πυρά σε δρόμο της θείας Βασιλείας. Ταις πρεσβείαις του Αγίου ενδόξου Μάρτυρος Θεαγένους, Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός, ελέησον και σώσον ημάς, αμήν.