Στα γαλάζια και ήσυχα νερά του Αιγαίου, ανάμεσα στα ευλογημένα Δωδεκάνησα, υψώνεται με σιωπή το νησί της Καρπάθου. Εκεί, μέσα στις μικρές εκκλησίες με τις παλαιές τοιχογραφίες, αντηχεί ακόμη η διδαχή ενός ασκητού της παλαιάς εκείνης εποχής. Ο Άγιος Ιωάννης ο Καρπάθιος έζησε κατά τον έβδομο αιώνα και άφησε βαθιά σημάδια της πνευματικής παρουσίας του. Στους ναούς της Καρπάθου σώζονται έως σήμερα πολλές τοιχογραφίες και φορητές εικόνες που τιμούν τη μορφή του.
Είναι πολύ πιθανόν να πρόκειται για τον μετέπειτα επίσκοπο του νησιού, του οποίου τα έργα μελέτησε ο Μέγας Φώτιος. Η σοφή του διδασκαλία πέρασε στους αιώνες μέσα από το ιερό βιβλίο της Φιλοκαλίας, την περίφημη συλλογή πατερικών κειμένων. Εκεί σώζονται δύο μεγάλοι λόγοι του προς τους μοναχούς της μακρινής Ινδίας, οι οποίοι ζητούσαν θερμή παρηγοριά. Ο πρώτος λόγος είναι παρακλητικός, χωρισμένος σε εκατό κεφάλαια γεμάτα πνευματική δύναμη και ζωντανή σοφία της ερήμου.
Ο δεύτερος λόγος είναι ασκητικός και παρηγορητικός, συμπληρωματικός των εκατό κεφαλαίων, εξίσου βαθύς και πλούσιος στη διδαχή. Τα κείμενα του μαρτυρούν τη φλόγα της αγάπης του προς τους κουρασμένους ασκητές της μακρινής Ανατολής. Ο μητροπολίτης Καρπάθου και Κάσου Αμβρόσιος, με ευλάβεια και αγάπη, ενήργησε για την επίσημη τιμή του Αγίου. Ζήτησε επισήμως από το Οικουμενικό Πατριαρχείο την κατάταξη του στο επίσημο αγιολόγιο της αγίας μας Εκκλησίας.
Τότε συντάχθηκε η ακολουθία του και ορίσθηκε να εορτάζεται η μνήμη του στις εικοστές πέμπτες Αυγούστου. Φιλοτεχνήθηκε επίσης μεγάλη εικόνα του Αγίου, η οποία φυλάσσεται στον ιερό ναό των Αγίων Αποστόλων, όπου τελείται η μεγάλη πανήγυρη του. Η διδασκαλία του οσίου ξεκινάει με τη φωνή του Χριστού που καλεί κάθε ψυχή να τον ακολουθήσει πιστά. Όπως κάλεσε τον τελώνη Ματθαίο, λέει ο Κύριος και σήμερα στον κάθε πιστό, ακολούθησέ με χωρίς κανέναν δισταγμό.
Καθώς όμως καταδιώκεις με προθυμία τον πολυπόθητο Κύριο, μπορεί στον δρόμο σου να σκοντάψεις σε κάποια πέτρα παθών. Πέφτεις τότε απροσδόκητα στην αμαρτία, ή και πολλές φορές γλιστράς σε λασπώδη μέρη της πορείας της ψυχής σου. Όσες φορές σου τύχει να πέσεις και να βασανίσεις το σώμα και την καρδιά σου, άλλες τόσες φορές σήκω αμέσως. Τρέξε πάλι πίσω από τον πολυαγαπημένο Κύριο σου, μέχρις ότου τον φτάσεις και βρεις την αληθινή ανάπαυση.
Με όλη σου τη δύναμη να προφυλάσσεις τον εαυτό σου από κάθε πτώση, λέει ο σοφός όσιος δάσκαλος. Η πτώση δεν αρμόζει διόλου στον δυνατό αθλητή της πίστεως, που πάλεψε σκληρά εναντίον των παθών. Αν όμως συμβεί παρόλα αυτά να πέσεις κάποτε, πετάξου επάνω αμέσως και στάσου πάλι στον καλό αγώνα. Και αν μύριες φορές πέσεις από υποχώρηση της θείας χάρης, άλλες τόσες φορές σήκω επάνω χωρίς δισταγμό. Συνέχισε αυτόν τον αγώνα μέχρι την ίδια την ώρα του θανάτου σου, λέει ο όσιος με σαφήνεια.
Η αγία Γραφή μαρτυρεί ξεκάθαρα ότι αν ο δίκαιος πέσει επτά φορές, άλλες τόσες θα σηκωθεί ξανά. Η επτάκις πτώση σημαίνει διαρκώς σε όλη τη ζωή του, με σταθερή και ελπιδοφόρα επιστροφή προς τον Θεό. Αυτή είναι η αληθινή ανδρεία της αγωνιζόμενης ψυχής, και όχι η απελπισία που σκοτώνει τον ταλαίπωρο αθλητή. Τα χτυπήματα του εχθρού διαβόλου, λέει ο μέγας ασκητής, πολλές φορές τα διακρίνουμε και τα νιώθουμε καθαρά. Συμβαίνουν φανερά ή αόρατα μέσα μας, και πληγώνουν την καρδιά του αγωνιστού της πίστεως κάθε ημέρα της ζωής.
Τα βάσανα όμως και οι πόνοι που υποφέρει ο εχθρός εξαιτίας ημών των αγωνιζομένων μένουν συνήθως κρυμμένοι. Όταν κατορθώνουμε κάποιες αρετές, ή μετανοούμε με ταπεινά δάκρυα για τις αμαρτίες μας, εκείνος υποφέρει φοβερά μέσα. Όταν έχουμε υπομονή και καρτερία στις θλιβερές περιστάσεις της ζωής, ο διάβολος τρίζει τα δόντια και θρηνεί. Όταν προσευχόμαστε αδιάλειπτα προς τον Κύριο και κάνουμε τα παρόμοια θεάρεστα έργα, ο εχθρός χτυπιέται και τιμωρείται φοβερά.
Όλα αυτά εμείς με θεία οικονομία δεν τα βλέπουμε, για να μην πέσουμε σε πνευματική χαύνωση και αδιαφορία. Δίκαιος είναι ο Θεός, λέει η Γραφή, να ανταποδώσει θλίψη και βάσανα σε όσους σας θλίβουν αδίκως. Ο εχθρός διάβολος ενεδρεύει σαν λιοντάρι στη φωλιά του και κρύβει πανηγυρικά παγίδες και δίχτυα ολόγυρά μας. Ετοιμάζει λογισμούς ακάθαρτους και ασεβείς για να αιχμαλωτίσει τις ταλαίπωρες ψυχές μας μέσα στη βαθιά πνευματική νύχτα.
Αν όμως δεν κοιμόμαστε πνευματικά, μπορούμε εμείς να του στήσουμε ακόμα μεγαλύτερες παγίδες και φοβερότερα δίχτυα μέσα στον αγώνα. Η προσευχή, οι ψαλμοί και η αγρυπνία γίνονται ενέδρα τρομερή και αναπόφευκτη για τον αόρατο πονηρό εχθρό. Η ταπεινοφροσύνη, η υπηρεσία προς τον πλησίον και το ελεήμον γίνονται μάστιγες και αγχόνη για εκείνον. Η ευχαριστία προς τον Θεό και η ακρόαση των θείων λόγων γίνονται λάκκος και δίχτυα παγίδευσης του πονηρού.
Όπως ο Κύριος θέλει ο άνθρωπος να σώζεται μέσω άλλου ανθρώπου, διδάσκει ο σοφός Ιωάννης με σαφήνεια. Έτσι και ο σατανάς σπεύδει να κολάσει τον άνθρωπο μέσω άλλου ανθρώπου που έχει πονηρή ψυχή. Δεν πρέπει να προσκολλάται κανείς σε άνθρωπο που καταφρονεί τα θεία και δεν συγκρατεί τη γλώσσα του. Αν συναναστραφεί κανείς απρόσεκτα με πονηρό άνθρωπο, είναι σαν να κόλλησε λέπρα και θα οδηγηθεί σε ναυάγιο. Όπως η φωτιά κάνει το σίδερο πυρακτωμένο και απλησίαστο, έτσι η αδιάλειπτη προσευχή ενδυναμώνει τον νου.
Οι πυκνές προσευχές κάνουν ρωμαλέο και ανίκητο τον νου στον δύσκολο πόλεμο κατά του πονηρού εχθρού. Γι' αυτό οι δαίμονες προσπαθούν με όλη τους τη δύναμη να φέρουν οκνηρία στην επιμονή της προσευχής. Μια καλή λέξη έκανε τον άλλοτε ακάθαρτο ληστή καθαρό και άγιο, και τον έβαλε μέσα στον αγιασμένο Παράδεισο. Μια ανάρμοστη λέξη έφραξε στον προφήτη Μωυσή τη γη της επαγγελίας, και τον στέρησε από αυτήν. Δεν είναι λοιπόν μικρή αρρώστια η φλυαρία, αλλά κλείνει τη βασιλεία των ουρανών με φοβερή σκληρότητα.
Χειρότερο από κάθε αμαρτία είναι το να απελπίζεται κανείς και να χάνει την ελπίδα στη θεία χάρη. Ο Ιούδας ο προδότης ήταν μικρόψυχος και άπειρος στον πόλεμο, και γι' αυτό απελπίστηκε και κρεμάστηκε. Ο Πέτρος όμως, σαν στερεά πέτρα, σηκώθηκε με πικρά δάκρυα από καρδιά θλιμμένη και αληθινά ταπεινωμένη. Με την ειλικρινή μετάνοια αποκτά πάλι ο άνθρωπος τη λαμπρότητα και τη χάρη του Αγίου Πνεύματος. Ταις πρεσβείαις του οσίου πατρός ημών Ιωάννου του Καρπαθίου, Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός, ελέησον και σώσον ημάς, αμήν.