Η Παναγία η Πλατυτέρα στην Κέρκυρα

Στην ευλογημένη γη της Κέρκυρας, εκεί όπου ο αέρας μυρίζει αλάτι και κυπαρίσσι, υψώνεται από αιώνες ένα από τα ιερότερα προσκυνήματα του νησιού. Η Ιερά Μονή της Παναγίας της Πλατυτέρας ιδρύθηκε το χίλια επτακόσια σαράντα τρία από τον Λευκαδίτη Ιερομόναχο Χρύσανθο Συρόπουλο, άνθρωπο μεγάλης πνευματικής ευλάβειας. Δύο χρόνια νωρίτερα είχε προηγηθεί αίτηση από τον Μικέλη Άνθη, ιδιοκτήτη του οικοπέδου στο οποίο βρίσκεται σήμερα ο ναός. Η αίτηση απευθυνόταν στον Μέγα Πρωτοπαπά Κερκύρας Ιωάννη Βούλγαρι, για την ανέγερση ναού αφιερωμένου στην Κοίμηση της Υπεραγίας Θεοτόκου.

Μέσα σε λίγα μόλις χρόνια, την περίοδο από το χίλια επτακόσια σαράντα έξι έως το χίλια επτακόσια σαράντα επτά, ιδρύθηκε Μετόχι της Μονής. Το Μετόχι αφιερώθηκε στην Υπεραγία Θεοτόκο Ευαγγελίστρια και βρίσκεται στο γραφικό χωριό Ευρωπούλοι της Κέρκυρας, σε προνομιακή θέση. Η Μονή σύντομα στελεχώθηκε από είκοσι μοναχούς και ανέπτυξε μια σημαντική λατρευτική, ποιμαντική και φιλανθρωπική δράση στην κερκυραϊκή κοινωνία. Όμως την ευοίωνη εξέλιξή της ανέκοψε βίαια η πυρπόληση που υπέστη η Μονή από τους Γάλλους κατακτητές το χίλια επτακόσια ενενήντα οκτώ.

Όμως λίγα χρόνια αργότερα η θαυματουργική εύρεση της προστάτιδος εικόνας της Μονής έδωσε δύναμη στους πατέρες να αγωνιστούν για την πλήρη ανακαίνισή της και την αναγέννηση του τόπου. Το χίλια οκτακόσια ένα εγκαινιάστηκε εκ νέου ο ναός από τον πρώτο μητροπολίτη Κερκύρας μετά την ανασύσταση του επισκοπικού θρόνου του νησιού. Ο μητροπολίτης ονομαζόταν Ιερόθεος Τσιγάλας ή Κιγάλας και κυβέρνησε την επαρχία από το χίλια οκτακόσια έως το χίλια οκτακόσια δεκατρία. Ιδιαίτερες σχέσεις με τη Μονή, την οποία ποικιλοτρόπως ευεργέτησε, ανέπτυξε όλη η οικογένεια Καποδίστρια, μια από τις μεγαλύτερες οικογένειες της Κέρκυρας.

Ο ίδιος ο Ιωάννης Καποδίστριας, πρώτος Κυβερνήτης του Νεοελληνικού Κράτους, υπήρξε στενός φίλος της Μονής και της προσέφερε πολλές πολύτιμες δωρεές. Στη Μονή σώζονται πολλές εξ αυτών των δωρεών, αλλά και ιερά τάφοι αξιόλογων προσώπων της κερκυραϊκής και ελληνικής ιστορίας. Εκεί βρίσκονται οι τάφοι του Αντωνίου-Μαρία Καποδίστρια, πατέρα του Κυβερνήτη, και του Αυγουστίνου Καποδίστρια, αδελφού του Κυβερνήτη. Στον ίδιο ευλογημένο χώρο αναπαύεται και ο ίδιος ο Κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας, που δολοφονήθηκε στην Αίγινα και επέστρεψε στο νησί.

Στη Μονή σώζονται επίσης οι τάφοι του ήρωα της Ελληνικής Επαναστάσεως Φώτου Τζαβέλλα, καθώς και του λόγιου Ανδρέα Μουστοξύδη. Εκεί έχουν ταφεί άλλα επώνυμα πρόσωπα του δεκάτου ενάτου αιώνα, οι περισσότεροι μητροπολίτες Κερκύρας μετά την ανασύσταση του θρόνου, καθώς και πολλοί αδελφοί της Μονής. Όλα αυτά τα κειμήλια καθιστούν την Πλατυτέρα ζωντανό μνημείο της νεότερης ελληνικής ιστορίας και του κερκυραϊκού ορθόδοξου ήθους. Στους χώρους της Μονής σώζονται έως σήμερα αξιόλογες εικόνες σπουδαίων αγιογράφων του ελληνικού δεκάτου εβδόμου και δεκάτου ογδόου αιώνα.

Φιλοξενούνται έργα του Γεωργίου Κλόντζα, του Ιωάννη Δαμασκηνού, του Θεοδώρου Πουλάκη, του Δημητρίου Προσαλένδη, του Νικολάου Κουτούζη και του Νικολάου Καντούνη. Φυλάσσονται επίσης πολλές δημιουργίες εκκλησιαστικής τέχνης μεγάλης καλλιτεχνικής αξίας, που πιστοποιούν τη μακρά πνευματική παράδοση της Κέρκυρας. Η Μονή από την ίδρυσή της και καθ' όλη την πορεία της στον χρόνο συνδέεται στενά με τη γενικότερη τοπική ιστορία του νησιού. Φέρει πάνω της τα στίγματα όλων των δύσκολων εποχών, αλλά και τα σημάδια της αδιάκοπης πνευματικής αντίστασης ολόκληρου του κερκυραϊκού λαού.

Στις πιο δύσκολες ιστορικές στιγμές και στις ανάγκες των ανθρώπων στάθηκε πάντοτε δίπλα τους με μητρική στοργή και βαθιά κατανόηση. Στήριξε τους πιστούς με το πολύπτυχο πνευματικό και υλικό έργο της, παρέχοντας παρηγοριά, φιλοξενία, βοήθεια και προσευχή σε δοκιμασμένες ψυχές. Έτσι μέχρι σήμερα η Παναγία η Πλατυτέρα παραμένει η αγαπημένη μάνα της Κέρκυρας, αγκαλιάζοντας ακούραστα παιδιά και προσκυνητές. Το όνομα και η μορφή της είναι γραμμένα στην καρδιά κάθε ευλαβικού Κερκυραίου, σε κάθε γενιά που περνά.

Ψάλλει λοιπόν με πίστη η Μονή της Πλατυτέρας: Ταις πρεσβείαις της υπεραγίας Θεοτόκου, Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός, ελέησον και σώσον ημάς, αμήν.