Ο Μάρτυς Ιππόλυτος και η συνοδεία του

Ένας Ρωμαίος αξιωματικός και δεσμοφύλακας έθαψε με τιμή το σώμα του αρχιδιακόνου Λαυρεντίου, και τότε άλλαξε για πάντα η ζωή του. Δεκαεννέα άνθρωποι του σπιτιού του, άντρες και γυναίκες, βαπτίστηκαν χριστιανοί και βάδισαν μαζί του στο μαρτύριο μέσα σε λίγες μόνο ημέρες. Ο Ιππόλυτος υπηρετούσε στη Ρώμη ως στρατιωτικός διοικητής και επόπτης των φυλακών στα χρόνια των αυτοκρατόρων Δεκίου και Βαλεριανού. Εκεί συνάντησε τον Λαυρέντιο ως κρατούμενο, όμως γρήγορα ο φυλακισμένος έγινε για εκείνον δάσκαλος της αληθινής πίστης.

Μετά τον φρικτό θάνατο του αρχιδιακόνου, ο Ιππόλυτος μάζεψε τα πολύπαθα λείψανα και τα παρέδωσε στη γη με κάθε ευλάβεια. Στο σπίτι του γύρισε μόλις την τρίτη ημέρα από την ταφή, αλλαγμένος και αποφασισμένος. Όλοι οι δικοί του είχαν κατηχηθεί από τον ίδιο τον Λαυρέντιο και είχαν λάβει το άγιο βάπτισμα από τα χέρια του. Εκείνη την ημέρα, ύστερα από κοινή προσευχή, μετέλαβαν μαζί των Αχράντων Μυστηρίων με βαθιά συγκίνηση. Πριν προλάβουν να καθίσουν στο τραπέζι, έφτασαν στρατιώτες και οδήγησαν τον Ιππόλυτο μπροστά στον αυτοκράτορα Δέκιο για ανάκριση.

Ο αυτοκράτορας τον υποδέχτηκε με ειρωνεία και τον ρώτησε αν έγινε μάγος, επειδή τόλμησε να κλέψει το σώμα του Λαυρεντίου. Ο Ιππόλυτος απάντησε με παρρησία πως δεν ήταν μάγος, αλλά χριστιανός, στρατιώτης του αληθινού Θεού. Οργισμένος ο Δέκιος διέταξε να τον χτυπήσουν στο στόμα με πέτρες και να του βγάλουν το ένδυμα των χριστιανών. Ο μάρτυς τότε αποκρίθηκε ήρεμα ότι δεν τον γυμνώνουν, αλλά τον ντύνουν με πολυτιμότερο ένδυμα. Όταν ο αυτοκράτορας τον κατηγόρησε πως δεν ντρέπεται τη γύμνια του και δεν τιμά πια τους θεούς, εκείνος μίλησε με σοφία.

Είπε πως τώρα φοράει τον Χριστό και δεν είναι γυμνός, ενώ άλλοτε ήταν τυφλωμένος, όταν λάτρευε τα δαιμόνια όπως ο ηγεμόνας. Ο Δέκιος τον προέτρεψε να θυσιάσει στους θεούς, για να γλιτώσει το τέλος του Λαυρεντίου. Ο μάρτυς όμως ευχήθηκε φωναχτά να αξιωθεί την ίδια μακαρία τύχη με τον άγιο δάσκαλό του. Ο αυτοκράτορας πρόσταξε να τον ρίξουν στο χώμα και να τον δέρνουν ανελέητα με ραβδιά. Εκείνος όμως μέσα στους πόνους δεν έπαυε να φωνάζει ότι είναι χριστιανός και ανήκει στον Χριστό.

Όταν τα μαστίγια κουράστηκαν, ο Δέκιος διέταξε να τον σηκώσουν και να του φορέσουν την στρατιωτική του στολή. Του υπενθύμισε τον βαθμό του και του ζήτησε να ξαναγίνει φίλος της εξουσίας, θυσιάζοντας μαζί τους στους θεούς. Ο μάρτυς αποκρίθηκε καθαρά πως είναι στρατιώτης του Χριστού, του Σωτήρα του, και επιθυμεί να πεθάνει για εκείνον. Τότε ο αυτοκράτορας τον παρέδωσε στον έπαρχο Βαλεριανό, με την εντολή να αρπάξει την περιουσία του και να τον βασανίσει μέχρι θανάτου.

Την ίδια ημέρα οι άνθρωποι του επάρχου λεηλάτησαν το σπίτι του και ανακάλυψαν τους πιστούς που κατοικούσαν εκεί. Ανάμεσά τους βρισκόταν και η Κογκορδία, η τροφός που τον είχε αναθρέψει με στοργή από βρέφος. Ο Βαλεριανός τους κάλεσε και τους πρότεινε να λυπηθούν τη ζωή τους, για να μη χαθούν μαζί με τον κύριό τους. Η Κογκορδία τότε μίλησε για όλους και είπε πως προτιμούν να πεθάνουν έντιμα με τον δάσκαλό τους, παρά να ζήσουν αρνητές. Ο έπαρχος εξοργίστηκε και είπε πως οι δούλοι διορθώνονται μόνο με πληγές και βασανιστήρια.

Διέταξε αμέσως να την κτυπήσουν με μολύβδινες ράβδους, και εκείνη παρέδωσε το πνεύμα της στον Κύριο. Ο Ιππόλυτος στεκόταν δίπλα φρουρούμενος και είδε με τα μάτια του τον τελευταίο αγώνα της τροφού του. Αντί να λυγίσει, ύψωσε τη φωνή του και ευχαρίστησε τον Κύριο που έστειλε πρώτη στη βασιλεία του εκείνη που τον είχε θρέψει. Ο έπαρχος, βλέποντας τη σταθερότητά του, τον κατηγόρησε ξανά για μαγεία και ανυπακοή στις διαταγές του αυτοκράτορα. Διέταξε τότε να βγάλουν όλους τους πιστούς μαζί με τον Ιππόλυτο έξω από τις πύλες Τιβουρτίνες, για να εκτελεστούν.

Στον δρόμο εκείνος τους ενθάρρυνε λέγοντας πως δεν πρέπει να φοβηθούν, γιατί όλοι έχουν τον ίδιο Δεσπότη. Φτάνοντας στον τόπο της εκτέλεσης, οι στρατιώτες αποκεφάλισαν δεκαοκτώ πιστούς μπροστά στα μάτια του μάρτυρα. Έπειτα έδεσαν τον ίδιο τον Ιππόλυτο πίσω από αγρίους ίππους, και εκείνοι τον έσυραν πάνω σε αιχμηρά βράχια. Παρέδωσε την ψυχή του στον Κύριο τη δέκατη τρίτη ημέρα του Αυγούστου, την τρίτη μέρα από το μαρτύριο του Λαυρεντίου. Όλα έγιναν όπως ακριβώς του είχε προφητέψει ο άγιος δάσκαλός του στις φυλακές της Ρώμης.

Έτσι ολοκληρώθηκε ένα ολόκληρο σπιτικό μαρτύρων, γύρω από τον στρατιώτη που έγινε στρατιώτης του Χριστού. Μέσα στη νύχτα ήρθε στον τόπο της εκτέλεσης ο πρεσβύτερος Ιουστίνος μαζί με πιστούς και έθαψε ευλαβικά τα ιερά σώματα. Το λείψανο όμως της Κογκορδίας δεν βρισκόταν πουθενά, και η αναζήτηση μέσα στη Ρώμη απέβη μάταιη. Ο πρεσβύτερος λυπήθηκε βαθιά και έκλαψε για την αγία, που είχε δώσει το αίμα της τόσο γενναία. Ο έπαρχος όμως είχε διατάξει να ριχτεί το τίμιο σώμα της σε ακάθαρτο τόπο, για να μην το τιμήσουν οι χριστιανοί.

Ύστερα από τρεις ολόκληρες εβδομάδες, ένας πιστός ονόματι Ειρηναίος έμαθε το μυστικό από κάποιον στρατιώτη της φρουράς. Πήρε μαζί του τον αδελφό Αβούνδιο, και νύχτα ανέσυραν το άγιο σώμα, που είχε παραμείνει άθικτο από τις ακαθαρσίες. Το έφεραν με ευλάβεια στον πρεσβύτερο Ιουστίνο, που γέμισε χαρά και το έθαψε δίπλα στους άλλους μάρτυρες. Όταν τα έμαθε ο Βαλεριανός, διέταξε να συλλάβουν τους δύο πιστούς και να τους πνίξουν ζωντανούς στον ίδιο βρώμικο λάκκο.

Έτσι παρέδωσαν την ψυχή τους τη εικοστή έκτη ημέρα του Αυγούστου, ακολουθώντας τα βήματα της μάρτυρος. Νύχτα πάλι, άλλος πιστός σήκωσε τα σώματά τους και τα έθαψε κοντά στα ιερά λείψανα του Λαυρεντίου, δοξάζοντας τον Χριστό μαζί με τον Πατέρα και το Άγιο Πνεύμα.