Στις σκληρές επιδρομές του δεκάτου εβδόμου αιώνος ένας Γεωργιανός ιερομόναχος αιχμαλωτίστηκε και βασανίστηκε μέχρι θανάτου για την ορθόδοξη πίστη. Ο άγιος ιερομάρτυς Κοζμάς αναδείχθηκε λόγιος και θεοφιλής ασκητής στο μέγα μοναστικό συγκρότημα της Νταβίτ Γαρέτζι. Το συγκρότημα αυτό είχε ιδρυθεί στους παλαιότερους αιώνες από τον όσιο Δαβίδ, έναν από τους μεγάλους ασσυρίους πατέρες της Γεωργίας. Ως τόπος ασκήσεως και πνευματικού πολιτισμού η Γαρέτζι ανέδειξε αμέτρητους θεοφόρους ασκητές μέσα στο διάβα των αιώνων.

Πλήθη πιστών συνέρρεαν προς τη μονή με βαθιά επιθυμία να υπηρετήσουν με ζήλο τον Σωτήρα Χριστόν. Μεταξύ των ευλαβών μοναχών διακρίθηκε ο ιερομόναχος Κοζμάς για την παιδεία και την υψηλή πνευματική του διαβίωση. Σύμφωνα με τη μαρτυρία του γεωργιανού καθολικού Αντωνίου, ο όσιος Κοζμάς ήταν λόγιος και ενάρετος ασκητής. Γνώριζε σε βάθος τους ιερούς κανόνες της ορθοδόξου Εκκλησίας και την πατερική θεολογική παράδοση των αιώνων.

Συνέθεσε μάλιστα έναν ολόκληρο ποιητικό ύμνο προς την μεγαλομάρτυρα βασίλισσα Κετεβάν της Γεωργίας με αληθινή πνευματική έμπνευση. Δυστυχώς το ποιητικό αυτό έργο του δεν διασώθηκε στις ταραχώδεις περιστάσεις των επόμενων δύσκολων ιστορικών αιώνων. Σύμφωνα με τον ιστορικό Πλάτωνα Ιωσελιάνι, ο όσιος αιχμαλωτίστηκε από τους Νταγκεστανούς επιδρομείς στην ιερά μονή. Έγινε αυτό κατά τη φοβερή επιδρομή των βαρβάρων στη μονή της Νταβίτ Γαρέτζι κατά τα παλαιότερα χρόνια.

Βασανίστηκε με σκληρότητα μέχρι θανάτου, ομολογώντας μέχρι την τελευταία στιγμή την πίστη του στον αληθινό Σωτήρα Χριστό. Διά πρεσβειών του αγίου ιερομάρτυρος Κοζμά, Χριστέ ο Θεός ημών, ελέησον και σώσον ημάς τους αμαρτωλούς δούλους Σου.