Άγιος Ερμογένης Ο Ιερομάρτυρας Πατριάρχης Μόσχας

Εικόνα: Άγιος Ερμογένης Ο Ιερομάρτυρας Πατριάρχης Μόσχας

Κοινοποίηση Βίου Αγίου

Άγιος Ερμογένης Ο Ιερομάρτυρας Πατριάρχης Μόσχας

Με εκατό χιλιάδες αναμμένα κεριά στα χέρια των πιστών το Κρεμλίνο φωτίστηκε στις δώδεκα Μαΐου του χίλια εννιακόσια δεκατρία. Αυτή ήταν η ιστορική ημέρα της επίσημης αναγνωρίσεως ως Αγίου του Ιερομάρτυρα Ερμογένη Πατριάρχη Μόσχας και πασών των Ρωσιών στο Κρεμλίνο. Η μνήμη του Πατριάρχη ως ιερομάρτυρα διαδιδόταν από γενεά σε γενεά για τρεις ολόκληρους αιώνες μετά την μαρτυρική κοίμησή του στη φυλακή. Ο ρωσικός λαός όλο και περισσότερο τον θεωρούσε προστάτη και πρεσβευτή για τη ρωσική γη ενώπιον του θρόνου του Παντοκράτορος.

Σε φοβερά χρόνια εθνικών δεινών το ρωσικό έθνος στρεφόταν προς τη μνήμη του ηρωικού Πατριάρχη και ζητούσε ολόθερμα τη βοήθειά του. Πιστοί έρχονταν στον τάφο του Αγίου με τις προσωπικές τους θλίψεις, με τις ασθένειες και τις πολλαπλές τους αδυναμίες. Με ευλάβεια ζητούσαν τη βοήθεια του Αγίου Ερμογένη και ο πανεύσπλαχνος Κύριος αντάμειβε την πίστη τους με θαύματα και θεραπείες. Πιστοί από όλα τα πέρατα της Ρωσίας άρχισαν να συρρέουν στη Μόσχα τριακόσια χρόνια ακριβώς μετά τον θάνατο του Πατριάρχη.

Έτρεχαν οι προσκυνητές να ασπασθούν τα ιερά λείψανα του Πατριάρχη στον καθεδρικό ναό της Κοιμήσεως μέσα στο ιστορικό Κρεμλίνο. Εκεί τελούνταν παννυχίδες σχεδόν χωρίς καμία διακοπή ολόκληρες τις ημέρες πριν από τη μεγάλη πανήγυρη της δοξάσεως. Ο Άγιος γεννήθηκε σε σκοτεινούς καιρούς και έλαμψε σαν φωτεινό αστέρι μέσα στη ζοφερή ταραχή που έπληττε τότε τη Ρωσία. Την παραμονή της επίσημης αναγνωρίσεως πραγματοποιήθηκε λαμπρή λιτανεία με την εικόνα του Αγίου Ερμογένη μέσα στους περιβόλους του ιερού Κρεμλίνου.

Πίσω της μετέφεραν επιτάφιο κάλυμμα όπου ο Άγιος εικονιζόταν ολόσωμος με τη μοναχική του μανδύα και κρατούσε την πατριαρχική του ράβδο. Δίπλα στην εικόνα του Πατριάρχη μετέφεραν επίσης την εικόνα του Αγίου Διονυσίου του Ραντονέζ, του συναγωνιστή του στους πατριωτικούς αγώνες. Οι δύο μαζί είχαν εργαστεί για την απελευθέρωση της ρωσικής γης από τους Πολωνολιθουανούς εισβολείς της εποχής εκείνης των δεινών. Στο ψηλό καμπαναριό του Ιβάν του Μεγάλου είχαν αναρτήσει ένα τεράστιο λάβαρο με χαρακτηριστική δοξολογική επιγραφή προς τον Άγιο.

Η επιγραφή αυτή ανέφερε «Χαίρε Ιερομάρτυς Ερμογένη μέγα πρέσβυ της ρωσικής γης» και ενέπνεε τους πιστούς που την έβλεπαν. Εκατό χιλιάδες αναμμένα κεριά πύρωναν στα χέρια των πιστών μέσα στη μεγαλειώδη και κατανυκτική νύχτα της εορτής. Στο τέλος της λιτανείας οι πιστοί άρχισαν να ψάλλουν τον Πασχάλιο Κανόνα και Κανόνα προς τιμήν του Αγίου Ερμογένη μαζί. Στεκόντουσαν γύρω από τη λάρνακα όπου αναπαύονταν τα ιερά λείψανα του ιερομάρτυρα Πατριάρχη μέσα στον λαμπρό καθεδρικό ναό.

Ολονύκτιος αγρυπνία τελέστηκε υπό τον ανοιχτό ουρανό σε όλες τις πλατείες του Κρεμλίνου εκείνη τη ξεχωριστή νύχτα της δοξάσεως. Ο λαός των Μοσχοβιτών, παρότι κουρασμένος, αδυνατούσε να αποχωριστεί τον τόπο της μεγάλης δοξολογίας και της πνευματικής ευφροσύνης. Εκείνη τη νύχτα της αγρυπνίας έγιναν θαυμαστές θεραπείες και ποικίλα ιάματα δια των αγίων πρεσβειών του Αγίου Ερμογένη προς τον Κύριο. Κάποιος ασθενής, ο οποίος βάδιζε με δυσκολία επάνω σε δεκανίκια, έφτασε στον καθεδρικό ναό της Κοιμήσεως ζητώντας θερμά την ίαση.

Καθώς πλησίασε τη λάρνακα με τα ιερά λείψανα του Αγίου, βρέθηκε ξαφνικά υγιής και άρχισε να βαδίζει μόνος του χωρίς βοήθεια. Άλλος ασθενής, ο οποίος είχε υποστεί τρομερή και ανάπηρη ασθένεια στο σώμα του, μεταφέρθηκε από συγγενείς του επάνω σε φορείο. Τον τοποθέτησαν δίπλα στην ιερή λειψανοθήκη του ιερομάρτυρα Ερμογένη με την ελπίδα της θαυματουργικής θεραπείας του από τον Άγιο. Όταν ο ασθενής προσκύνησε τα λείψανα, σηκώθηκε εντελώς υγιής μπροστά στα έκπληκτα μάτια του πλήθους των παρισταμένων προσκυνητών.

Αυτές οι θεραπείες, μαζί με άλλες παρόμοιες, έγιναν μάρτυρες ενώπιον πλήθους πιστών της αγιότητας του νέου ρωσικού θαυματουργού. Την Κυριακή δωδεκάτη Μαΐου τελέστηκε λαμπρή Θεία Λειτουργία στον καθεδρικό ναό της Κοιμήσεως μέσα στο ιερό Κρεμλίνο της Μόσχας. Προέστη της επίσημης πανήγυρης ο Μακαριώτατος Πατριάρχης Αντιοχείας Γρηγόριος, ο οποίος ήλθε ειδικά για την ιστορική περίσταση. Στο τέλος της Λειτουργίας σε όλους τους ιερούς ναούς της Μόσχας τελέστηκαν παρακλητικοί κανόνες προς τιμήν του Αγίου Ερμογένη.

Έπειτα ξεκίνησε λαμπρή λιτανεία προς το Κρεμλίνο, στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από είκοσι ιεράρχες της εποχής εκείνης. Οι ιεράρχες συνόδευαν τη λιτανεία ψάλλοντας με ευλάβεια «Άγιε ιεράρχη πάτερ Ερμογένη πρέσβευε υπέρ ημών» μέσα στους ιερούς περιβόλους του Κρεμλίνου. Από εκείνη την ιστορική ημέρα ξεκίνησε επίσημα η λειτουργική τιμή του Αγίου Ερμογένη μέσα στη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία. Έτσι εκπληρώθηκε η ευσεβής επιθυμία του πιστού ρωσικού λαού να αποκτήσει επίσημο ουράνιο προστάτη και πρεσβευτή ενώπιον του Κυρίου.

Η Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία, μέσω των ολόθερμων προσευχών των τέκνων της, έλαβε από τον Θεό αυτόν τον πολύτιμο πρεσβευτή. Η Ιερά Σύνοδος της Ρωσικής Εκκλησίας καθόρισε τότε δύο ξεχωριστές ημερομηνίες για τη λειτουργική τιμή του ιερομάρτυρα Πατριάρχη. Την δεκάτη εβδόμη Φεβρουαρίου, ημέρα της οσιακής κοιμήσεώς του στη φυλακή, τελείται η ευρύτερη μνήμη του βίου του. Επίσης τη δωδεκάτη Μαΐου, ημέρα της επίσημης αναγνωρίσεώς του ως Αγίου, τελείται η μνήμη της δοξάσεώς του από την Εκκλησία.

Είναι μεγάλη η εθνική σημασία του Αγίου Ερμογένη ως ακαταπόνητου αγωνιστή για την καθαρότητα της ορθοδόξου πίστεως στη Ρωσία. Πάλεψε ομοίως για την ενότητα της ρωσικής γης απέναντι σε ποικίλες εξωτερικές απειλές και εσωτερικές ταραχές της εποχής εκείνης. Η εκκλησιαστική και πολιτική του δράση κατά τη διάρκεια αυτών των ταραγμένων αιώνων αποτελεί εξαίρετο παράδειγμα φλογερής πίστεως. Φανερώνει επίσης την βαθιά και ειλικρινή αγάπη του προς τον ρωσικό λαό και την Ορθόδοξη Εκκλησία του Χριστού.

Η εκκλησιαστική του δράση χαρακτηρίζεται από προσεκτική μέριμνα και αυστηρή τήρηση των ιερών ακολουθιών της Εκκλησίας στη Μόσχα. Με τη φροντίδα του εκδόθηκε νέο Ευαγγέλιο και Μηναία για Σεπτέμβριο, Οκτώβριο και Νοέμβριο, καθώς και τμήμα Δεκεμβρίου της λειτουργικής χρονιάς. Δεν ευλόγησε απλώς αυτές τις εκδόσεις, αλλά προσωπικά επόπτευσε με μεγάλη ακρίβεια το κείμενο και τη γλωσσική του απόδοση στους πιστούς. Με την ευλογία του μεταφράστηκε η ακολουθία του Αγίου Αποστόλου Ανδρέου του Πρωτοκλήτου από τα ελληνικά στα ρωσικά για τη Ρωσική Εκκλησία.

Η εορτή του Αγίου Πρωτοκλήτου άρχισε να τελείται στον καθεδρικό ναό της Κοιμήσεως με ιδιαίτερη λαμπρότητα και μεγαλοπρέπεια. Συνέταξε επιστολή προς όλο τον λαό, ιερείς και διακόνους, με θέμα τη βελτίωση της εκκλησιαστικής ψαλμωδίας και των ακολουθιών. Επέπληττε στην επιστολή τους κληρικούς για παρατυπίες κατά την τέλεση των ακολουθιών εκτός Τυπικού και για περιττές συζητήσεις στον ναό. Η λογοτεχνική του δραστηριότητα ως πρώτου ιεράρχη της Ρωσικής Εκκλησίας είναι ευρέως γνωστή στους μελετητές της εποχής εκείνης.

Συνέγραψε «Διήγηση περί της εικόνος της Παναγίας του Καζάν» και την ακολουθία προς τιμήν αυτής της ιεράς εικόνος της Θεοτόκου. Στους χαλεπούς καιρούς της Ταραχής η Ρωσία είχε κυριευθεί από εσωτερικό χάος και πολωνολιθουανικές μηχανορραφίες των εξωτερικών εχθρών. Ο Πατριάρχης υπερασπίστηκε ανιδιοτελώς την Ορθοδοξία απέναντι στον λατινισμό και κέρδισε τον λαμπρό στέφανο του ιερομάρτυρος της Εκκλησίας. Με τις πρεσβείες του ιερομάρτυρος Ερμογένη Πατριάρχη Μόσχας, αξίωσε και εμάς Κύριε, της επουρανίου σου βασιλείας.

Το διάβασαν4μοναδικοί αναγνώστες

Στοιχεία βίου

ΤόποςΡαντονέζ, Ρωσία
Λέξεις-κλειδιάΙεράρχες, Ιερομάρτυρες, Μάρτυρες, Ερμογένης, Ιερομάρτυρας, Ιερές Εικόνες, Θαύματα, Ραντονέζ, Ρωσία, 12 Μαΐου, Μάιος

Θέματα

ΙεράρχεςΙερομάρτυρεςΜάρτυρεςΡαντονέζΡωσία

Εγγραφή στο κανάλι Optiko

Τα στοιχεία αυτά θα χρησιμεύσουν αργότερα για ενημερωτικό υλικό που θα στέλνεται από την ιστοσελίδα μας στο email σας, ώστε να μένετε πάντοτε συνδεδεμένοι με το Optiko και με ό,τι καινούργιο βγαίνει σε αυτό. Το email αποθηκεύεται τοπικά με ασφάλεια και δεν εμφανίζεται δημόσια.