Ο Νεομάρτυρας Δημήτριος ο εκ Σαμαρίνης της Ηπείρου

Στα ορεινά χωριά της Πίνδου, εκεί όπου ο αέρας μυρίζει έλατο και προσευχή, γεννήθηκε στα τέλη του δεκάτου ογδόου αιώνα ο όσιος Δημήτριος. Πατρίδα του ήταν η Σαμαρίνα της Ηπείρου, ένα χωριό σκαρφαλωμένο ψηλά μέσα στα δάση των βουνών της Πίνδου. Από νεαρή ηλικία ποθούσε τη μοναχική ζωή, και έγινε μοναχός στο μοναστήρι της γενέτειρας περιοχής του. Εκεί κατατυράννησε με την άσκηση το σώμα και την ψυχή του, κρατώντας αυστηρές νηστείες και αγρυπνίες.

Μετά την καταστολή της εξέγερσης του πατρός Ευθυμίου Βλαχάβα από τον Αλή Πασά, ο Δημήτριος βγήκε από τον περίβολο του μοναστηριού του. Πήγε στα γειτονικά χωριά της Ηπείρου, για να κηρύξει στους κατατρεγμένους χριστιανούς τον λόγο του Θεού και να σταθεί στήριγμά τους. Παρηγορούσε τους χωρικούς για τη φτώχεια και τη δυστυχία τους, και τους χάριζε ελπίδα μέσα στις σκοτεινές ώρες της σκλαβιάς. Ο Αλή Πασάς όμως υποψιάστηκε ότι ο πατήρ Δημήτριος κήρυττε επανάσταση εναντίον της δικής του εξουσίας.

Ο μοναχός εξήγησε με σαφήνεια ότι μόνο στερέωνε τους πιστούς στην ορθόδοξη πίστη τους, και τους προέτρεπε να σέβονται τους νόμους της πολιτείας. Ο Πασάς όμως δεν τον πίστεψε καθόλου, και διέταξε αμέσως να υποβληθεί ο άγιος σε σκληρά και απάνθρωπα βασανιστήρια. Έτσι άρχισε η πορεία του προς το μαρτυρικό του τέλος, χωρίς να λυγίσει η καρδιά του σε καμία απειλή. Οι δήμιοι τρύπησαν με καρφιά τα χέρια του οσίου και έβαλαν κομμάτια ξύλου κάτω από τα νύχια των χεριών και των ποδιών του.

Γύρω από το μέτωπό του τοποθέτησαν ένα σιδερένιο στεφάνι, και άρχισαν να το σφίγγουν προκαλώντας στον άγιο αβάσταχτο και ανυπόφορο πόνο. Όλη την ώρα του ζητούσαν να φανερώσει τα ονόματα των δήθεν συνωμοτών του, για να ξεσκεπάσουν το επαναστατικό σχέδιο. Ο μάρτυρας όμως έμενε σιωπηλός σαν αρνί μπροστά στους δημίους του, και τότε τον έριξαν δεμένο μέσα στη σκοτεινή φυλακή. Αργότερα τον κρέμασαν ανάποδα από τα πόδια, με τη φωτιά να καίει αδιάκοπα ακριβώς κάτω από το κεφάλι του.

Ένας Τούρκος, βλέποντας μπροστά του την υπεράνθρωπη γενναιότητα του οσίου, πίστεψε αμέσως στον Χριστό και έλαβε με τη σειρά του τον μαρτυρικό στέφανο. Έμεινε σταθερός στη νέα του πίστη μέχρι το αιματηρό του τέλος, χωρίς ίχνος δειλίας μπροστά στους ίδιους τους ομοθρήσκους του. Έπειτα ο Αλή Πασάς πρόσταξε να εντοιχιστεί ο Δημήτριος μέσα σε τοίχο, αφήνοντας έξω μόνο το κεφάλι του. Με αυτόν τον φρικτό τρόπο ο τύραννος ήλπιζε να παρατείνει στο έπακρο τα μαρτύρια του δούλου του Θεού.

Ο γενναίος αθλητής της πίστεως άντεξε στον τοίχο δέκα ολόκληρες ημέρες, χωρίς να φανερώσει κανένα ίχνος μετάνοιας ή φόβου. Στο τέλος παρέδωσε με ηρεμία την αγία ψυχή του στον Θεό, το έτος χίλια οκτακόσια οκτώ από την ένδοξη Γέννηση του Σωτήρα Χριστού. Ταις πρεσβείαις του αγίου νεομάρτυρος Δημητρίου του εκ Σαμαρίνης, Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός, ελέησον και σώσον ημάς, αμήν.