Δεν ξεκουραζόταν ποτέ από τις σκληρές μοναστικές εργασίες και προσευχόταν αδιάλειπτα μέρα και νύχτα στο σπηλαιώδες μοναστήρι του Κιέβου. Έτρωγε ελάχιστη τροφή μία μόνο φορά την ημέρα, στη δύση του ηλίου, για να συντηρεί το ασκητικό σώμα του. Ο Όσιος Αρσένιος ο Φιλόπονος έζησε κατά τον δέκατο τέταρτο αιώνα μετά Χριστόν στη μακρινή Ρωσία. Ασκήτευε στη μεγάλη Λαύρα των Σπηλαίων του Κιέβου, η οποία τιμούσε ιδιαίτερα την Κοίμηση της Παναγίας. Διακρινόταν ανάμεσα στους αδελφούς για τη μεγάλη αγάπη του στη σκληρή χειρωνακτική εργασία και την ταπεινή υπακοή.

Δεν ζητούσε ξεκούραση από κανέναν και δεν ανέβαλε ποτέ μία εργασία που του ανατέθηκε με ευλογία. Από την αυγή μέχρι τη δύση του ηλίου εργαζόταν χωρίς διακοπή και ψιθύριζε αδιάκοπα την ευχή του Ιησού. Έβλεπε τη χειρωνακτική εργασία ως ισότιμη πνευματική προσφορά με την προσευχή και τη μελέτη των ιερών γραφών. Έδινε τον δικό του πνευματικό κανόνα νηστείας με μεγάλη αυστηρότητα, αρνούμενος κάθε σωματική άνεση και ευχαρίστηση. Με την ταπείνωση και τον φιλόπονο ζήλο του κατάφερε να γίνει υπόδειγμα ασκητικής ζωής για τους αδελφούς του Σπηλαίου.

Δεν επεδίωκε ποτέ διακρίσεις ούτε αξιώματα, αλλά κρυβόταν στην εσωτερική κρυφή εργασία της προσευχής και της σιωπής. Η ζωή του ξεχώριζε από τη γαλήνη της καρδιάς και την αδιάκοπη παρουσία του Θείου Ονόματος στα χείλη του. Για την ταπείνωσή του και τη μεγάλη αγάπη του στη σκληρή εργασία, ο Κύριος Ιησούς Χριστός τον δόξασε με ουράνια χαρίσματα. Του δώρισε με αφθονία το χάρισμα της θαυματουργίας και τον αξίωσε να επιτελεί σημεία προς όφελος των πιστών αδελφών.

Πολλοί ασθενείς έλαβαν θεραπεία με τις προσευχές του Οσίου, ενώ άλλοι λυτρώθηκαν από διάφορες πνευματικές και υλικές δοκιμασίες. Ο Όσιος όμως δεν επεδίωξε ποτέ ανθρώπινη δόξα και κρατούσε με αυστηρότητα την ταπεινοφροσύνη του στις καρδιές των ανθρώπων. Όταν ολοκλήρωσε τους πνευματικούς του αγώνες, ο Όσιος Αρσένιος κοιμήθηκε ειρηνικά εν Κυρίω, χωρίς πόνους ή δοκιμασίες. Παρέδωσε την αγνή ψυχή του στον φιλάνθρωπο Σωτήρα Χριστό, στον οποίο είχε δοθεί ολόκληρη η επίγεια ζωή του.

Τα τίμια λείψανά του αναπαύονται μέχρι σήμερα στα Μακρινά Σπήλαια της Λαύρας του Κιέβου, μαζί με άλλους αγίους πατέρες. Η μνήμη του τιμάται από την Εκκλησία στις οκτώ Μαΐου και επίσης μαζί με τους Αγίους των Μακρινών Σπηλαίων στις εικοσιοκτώ Αυγούστου. Στάθηκε φωτεινό υπόδειγμα του πώς η ταπεινή εργασία γίνεται προσευχή και η προσευχή γίνεται φως αληθινό. Δίδαξε σε όλους τους νεοτέρους μοναχούς την αξία της σιωπηλής αυτής αγωγής που ενώνει το σώμα και τη ψυχή. Με τις πρεσβείες του οσίου Αρσενίου του Φιλοπόνου, αξίωσε και εμάς Κύριε, της επουρανίου σου βασιλείας.