Προφήτης Αμώς

Από βοσκός προβάτων κάτω από τον ήλιο της Φεκουέ, ο Αμώς ανυψώθηκε σε προφήτη και έλεγξε με τόλμη τους ασεβείς βασιλείς. Ο άγιος προφήτης Αμώς γεννήθηκε στην πόλη Φεκουέ, η οποία βρίσκεται στη γη του Ιούδα κοντά στη Βηθλεέμ. Καταγόταν από μία οικογένεια ταπεινή και άσημη, χωρίς σπουδαία αρχοντική καταγωγή ή πλούσια υλικά αγαθά της εποχής. Τις μέρες του τις περνούσε σταθερά βόσκοντας τα ήσυχα κοπάδια των προβάτων στις άγονες πεδιάδες της περιοχής.

Ο Κύριος όμως, ο οποίος δεν προσέχει τους πλούσιους και τους δυνατούς, αλλά τους ταπεινούς και τους φτωχούς, τον επέλεξε. Όπως είχε καλέσει τον Μωυσή και τον Δαβίδ από τα κοπάδια, έτσι κάλεσε και τον Αμώς για προφητική διακονία στους Ισραηλίτες. Διέταξε τον Αμώς να εγκαταλείψει τη γη του Ιούδα και να πορευτεί προς τη μακρινή γη του Ισραήλ. Σκοπός της προφητικής αυτής αποστολής ήταν να καλέσει σε γνήσια μετάνοια τους ανθρώπους που είχαν διαφθαρεί από την ειδωλολατρία.

Πρέπει να σημειωθεί ότι μετά τον θάνατο του Σολομώντος, ο Ιεροβοάμ αποσχίστηκε μαζί με δέκα φυλές των Ισραηλιτών. Από τις φυλές αυτές που αποστάτησαν, σχηματίστηκε ξεχωριστό βασίλειο του Ισραήλ, του οποίου πρώτος βασιλιάς υπήρξε ο Ιεροβοάμ. Από τις ημέρες αυτού του Ιεροβοάμ, οι Ισραηλίτες απομακρύνθηκαν από την αληθινή Θεολατρία και επιδόθηκαν στη μυσαρή ειδωλολατρία. Ο Ιεροβοάμ, θέλοντας να εδραιώσει την εξουσία του και φοβούμενος ότι οι Ισραηλίτες θα επέστρεφαν στον Ιερουσαλημίτη βασιλέα, σχεδίασε σχέδιο.

Έφτιαξε δύο χρυσούς θαυμαστούς μόσχους, γνωρίζοντας πολύ καλά την τάση των υπηκόων του προς την ειδωλολατρία. Τοποθέτησε τον έναν στη Δαν και τον άλλον στη Βαιθήλ, σε δύο σπουδαίες πόλεις του ξεχωριστού βασιλείου του. Διέταξε ταυτόχρονα τους Ισραηλίτες να μην πηγαίνουν πλέον στην Ιερουσαλήμ, αλλά να προσκυνούν εκεί τους χρυσούς μόσχους. Όρισε ακόμη επίσημες πανηγύρεις προς τιμήν αυτών των ψεύτικων ειδώλων, λέγοντάς τους ότι αυτοί οι θεοί τους έβγαλαν από την Αίγυπτο.

Έτσι λοιπόν διέφθειρε φοβερά ο Ιεροβοάμ τους Ισραηλίτες, οδηγώντας τους σε πλήρη πνευματική απομάκρυνση από τον αληθινό Θεό. Παρά το γεγονός ότι ο Κύριος έστελνε προφήτες για να τους ελέγχει και να τους επιστρέφει στον δρόμο, λίγοι τον υπάκουαν. Ανάμεσα στους προφήτες που έστειλε ο Θεός με φοβερές απειλές, ήταν και ο πιστός δούλος του Αγίου Αμώς. Ο προφήτης Αμώς ήταν απλός και άπειρος στη συνομιλία, αλλά γνωστός για τη βαθιά πνευματική του σύνεση.

Μέσα του ενεργούσε και μιλούσε από το στόμα του το ίδιο Πνεύμα Άγιον που είχε εμπνεύσει όλους τους άλλους προφήτες. Ο άγιος Αμώς υπηρέτησε τη θεόσταλτη διακονία του στις ημέρες του βασιλιά του Ιούδα Οζία και του Ιεροβοάμ. Ο Οζίας βασίλευε στην Ιερουσαλήμ από τα οκτακόσια εννέα έως τα επτακόσια πενήντα οκτώ προ Χριστού, με ευσέβεια. Ο άλλος αυτός Ιεροβοάμ ήταν διαφορετικός από εκείνον που έφτιαξε αρχικά τους χρυσούς μόσχους, αλλά εξίσου ειδωλολάτρης ασεβής.

Ο άγιος Αμώς ξεκίνησε τις προφητείες του δύο χρόνια πριν τον φοβερό σεισμό που χτύπησε όλη την Παλαιστίνη. Η αιτία του φοβερού αυτού σεισμού, σύμφωνα με τους αρχαίους συγγραφείς, ήταν ένα ασεβές περιστατικό του βασιλιά Οζία. Ο βασιλιάς Οζίας από φοβερή υπεροψία τόλμησε να εισέλθει στο εσωτερικό του ναού και να προσφέρει θυμίαμα. Ήθελε ο ασεβής Οζίας να θυσιάσει στο θυσιαστήριο του θυμιάματος, παρανομώντας και προσπαθώντας να καταπατήσει το ιερατικό λειτούργημα.

Όταν οι ιερείς αντιστάθηκαν, εκείνος τους απείλησε με θάνατο, και ξεκίνησε αμέσως φοβερός σεισμός σε ολόκληρη την Παλαιστίνη. Πολλά κτίρια καταστράφηκαν τότε ολοσχερώς και κάποια βουνά μετακινήθηκαν από τις θέσεις τους με υπερφυσικό τρόπο. Η οροφή του ναού άνοιξε στην κορυφή και ο ηλιακός φωτισμός χτύπησε στο πρόσωπο του ασεβούς Οζία. Αμέσως το μέτωπό του και ολόκληρο το σώμα του καλύφθηκαν από φοβερή και ανίατη λέπρα, ως δείγμα θείου ελέγχου.

Έτσι ο Κύριος δεν ανέχτηκε τη βία στο θυσιαστήριό Του και την ατίμωση των ιερέων Του από τον αλαζονικό βασιλιά. Στις προφητικές του ομιλίες ο Αμώς απείλησε φοβερές δοκιμασίες, που θα έρχονταν από τον Θεό όχι μόνο στον Ισραήλ. Απείλησε επίσης πικρές δοκιμασίες και στις γειτονικές χώρες, στη Συρία, στους Φιλισταίους, στην Τύρο και στην Ιδουμαία. Ιδιαίτερα όμως απείλησε με σφοδρότητα τους Ισραηλίτες, διότι αφού γνώρισαν τον Θεό, αποστάτησαν φανερά από την αληθινή λατρεία.

Ο Κύριος δεν θυμώνει τόσο για τις αμαρτίες των αγνοούντων ειδωλολατρών, όσο για τις αμαρτίες όσων Τον γνώρισαν. Έλεγκε τους Ισραηλίτες ότι λησμόνησαν πόσες ευεργεσίες είχαν λάβει από τον Παντοδύναμο Θεό κατά την έξοδό τους από την Αίγυπτο. Τους θύμιζε ότι ο Θεός τους απελευθέρωσε από τη δουλεία στην Αίγυπτο και τους πέρασε τη θάλασσα ως ξηρά. Ότι τους έβρεξε μάννα στην έρημο και άντλησε νερό από τον σκληρό βράχο για τη φοβερή τους δίψα.

Τους έκανε να εισέλθουν στη γη της επαγγελίας, που ξεχείλιζε από μέλι και γάλα, διώχνοντας μπροστά τους τα έθνη. Εκείνοι όμως αχάριστα τιμούσαν τα χρυσά είδωλα με μορφή μόσχων, φωνάζοντας ότι αυτοί ήταν οι θεοί του Ισραήλ. Οι ασεβείς αυτές γιορτές τελούνταν με ιδιαίτερη μεγαλοπρέπεια και πολλή συχνότητα στη Βαιθήλ, στο ψηλό βουνό όπου στεκόταν ο μόσχος. Εκεί λοιπόν συχνότερα ερχόταν ο άγιος Αμώς, ύψωνε τη φωνή του στον λαό και τον τρομοκρατούσε με τις θείες τιμωρίες.

Παρακαλούσε με δάκρυα και έλεγχε τους πιστούς να εγκαταλείψουν την αθεΐα, αλλά λίγοι μόνο άκουγαν τη φωνή του προφήτη. Ο ψευτοϊερέας Αμασίας, που υπηρετούσε τον χρυσό μόσχο, βλέποντας τις ελέγξεις, διαβάλλει διαρκώς τον Αμώς στον βασιλιά. Ο βασιλιάς όμως, αν και ειδωλολάτρης, σεβόταν τον προφήτη του Θεού και δεν ήθελε να τον στενοχωρήσει με κανέναν τρόπο. Ο ψευτοϊερέας Αμασίας, βλέποντας ότι δεν μπορεί να ξεσηκώσει τον βασιλιά εναντίον του προφήτη, ξεκίνησε να τον διώκει βίαια προσωπικά.

Πολλές φορές ο διώκτης χτύπησε τον άγιο Αμώς και τον έδιωξε από τη Βαιθήλ, απαγορεύοντάς του να έρχεται στις ασεβείς γιορτές. Ο άγιος προφήτης όμως αδιαφορούσε για τις απαγορεύσεις του και τις σκληρές πληγές που λάμβανε από τον ψευτοϊερέα. Ξανάρχόταν πάλι στη Βαιθήλ και απευθυνόταν με προφητικό λόγο διδασκαλίας στον λαό, ενώ ο ψευτοϊερέας τον χτυπούσε σκληρά. Κάποτε ο πανούργος Αμασίας του πρόσφερε με δολιότητα να φύγει στη γη του Ιούδα, να τρώει εκεί ψωμί και να προφητεύει.

Του απαγόρευσε αυστηρά να προφητεύει εναντίον του Ισραήλ, διότι η Βαιθήλ ήταν αγίασμα και βασιλικός τόπος του βασιλέως. Ο άγιος Αμώς αποκρίθηκε με ταπείνωση ότι δεν είναι ούτε προφήτης ούτε γιος προφήτη, αλλά απλός βοσκός που μάζευε σύκα. Δήλωσε με σαφήνεια ότι ο Κύριος τον πήρε προσωπικά από τα πρόβατά του και του έδωσε εντολή να προφητεύσει στον Ισραήλ. Προφήτευσε τότε με βεβαιότητα ότι όταν θα έρθουν οι Ασσύριοι, θα αιχμαλωτίσουν την Ισραηλιτική γη και τη γυναίκα του Αμασία.

Προφήτευσε επίσης ότι τα παιδιά του ψευτοϊερέα θα πέθαιναν με όπλο μπροστά του και ότι ο ίδιος θα τελείωνε σε ξένη γη. Οι λόγοι αυτοί του Αγίου Αμώς προκάλεσαν φοβερή οργή στον ψευτοϊερέα, ο οποίος ξεκίνησε να χτυπά ανελέητα τον προφήτη του Θεού. Ο γιος του ψευτοϊερέα, ο άγριος Οζίας, σε φοβερή οργή χτύπησε τον άγιο Αμώς ανάμεσα στα φρύδια με βαρύ ξύλινο ραβδί. Πληγώθηκε θανάσιμα, αλλά δεν πέθανε αμέσως, και τον μετέφεραν ημιθανή στη γη του Ιούδα όπου εκοιμήθη.

Έζησε για μερικές ακόμη ημέρες με δοξολογία και ευχαριστία προς τον Κύριο για την προφητική του διακονία. Τον έθαψαν τελικά στην πατρίδα του Φεκουέ μαζί με τους πατέρες του, ολοκληρώνοντας έτσι τον προφητικό του βίο. Όλες οι σκληρές προφητείες του πραγματοποιήθηκαν αργότερα κατά γράμμα, καθώς οι Ασσύριοι κατέκτησαν τελικά τον αμετανόητο Ισραήλ. Η Σαμάρεια έπεσε στα χέρια του Σαλμανασσάρ και των Ασσυρίων, και οι δέκα φυλές οδηγήθηκαν στην αιχμαλωσία.

Ο γιος του Αμασία, ο Οζίας, που χτύπησε τον προφήτη, δεν μπόρεσε να αποφύγει την οργή του Παντοδυνάμου Θεού. Οι ευλαβείς Ισραηλίτες θρήνησαν αργότερα όσα είχαν προφητεύσει με δάκρυα οι θεόπνευστοι αυτοί προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης. Το προφητικό βιβλίο του Αμώς διασώζεται στην Παλαιά Διαθήκη και τιμάται ευλαβικά μέχρι σήμερα από τους ορθοδόξους χριστιανούς. Πρεσβείαις του Αγίου ενδόξου Προφήτου Αμώς, Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός ημών, ελέησον και σώσον ημάς, Αμήν.