Σύναξις των Αγίων της Βορείου Αμερικής

Από τις απομακρυσμένες χιονισμένες ακτές της Αλάσκας μέχρι τα ηπειρωτικά εδάφη, αναδείχθηκε μια θαυμαστή χορεία αγίων ορθοδόξων ομολογητών της πίστεως. Η Σύναξη των Αγίων της Βορείου Αμερικής τιμάται τη δεύτερη Κυριακή μετά την Πεντηκοστή σε όλες τις ορθόδοξες ενορίες. Τη ημέρα αυτή η ορθόδοξη Εκκλησία ενθυμείται όλους τους Αγίους, γνωστούς και αγνώστους, που έλαμψαν στη γη της Αμερικής. Οι Άγιοι όλων των εποχών και κάθε χώρας θεωρούνται εκπλήρωση της σωτήριας υποσχέσεως του Θεού να λυτρώσει το πεσμένο γένος μας.

Το παράδειγμα της ζωής τους μας ενθαρρύνει να αποθέσουμε κάθε επίγειο βάρος και την αμαρτία, η οποία μας εμποδίζει συνεχώς. Ο Απόστολος Παύλος μας προτρέπει να τρέχουμε με υπομονή και πίστη τον αγώνα της σωτηρίας που βρίσκεται μπροστά μας. Οι Άγιοι της Βορείου Αμερικής μας διδάσκουν επίσης πώς οφείλουμε να ζούμε ως αληθινοί χριστιανοί στη σύγχρονη εποχή. Παρόλο που πρόκειται για σχετικά νεαρή τοπική Εκκλησία, η ορθόδοξη Αμερική έχει αναδείξει αγίους σχεδόν σε όλες τις κατηγορίες.

Η πρώτη ορθόδοξη Θεία Λειτουργία τελέστηκε σε αμερικανικό έδαφος μέσα στον μήνα Ιούλιο του χιλίων επτακοσίων σαράντα ένα μετά Χριστόν. Τελέστηκε ακριβώς την εορτή του Προφήτου Ηλιού, επάνω στο πλοίο Πέτρος υπό την εντολή του εξερευνητή Βίτους Μπέρινγκ. Λειτούργησαν την ευλογημένη ημέρα εκείνη μαζί ο ιερομόναχος Ιλαρίων Τρούσοφ και ο πρεσβύτερος Ιγνάτιος Κοζίρεφσκυ με βαθιά ευλάβεια και κατάνυξη. Αρκετά χρόνια αργότερα ο εκλεκτός Ρώσος έμπορος Γρηγόριος Σέλικοφ επισκέφτηκε την ιερά Μονή Βαλαάμ της Ρωσίας με ξεχωριστό ιεραποστολικό σκοπό.

Πρότεινε στον σεβάσμιο ηγούμενο της Μονής να σταλούν αμέσως ορθόδοξοι ιεραπόστολοι στη ρωσική Αμερική για την κήρυξη του Ευαγγελίου. Στις είκοσι τέσσερις του μηνός Σεπτεμβρίου του χιλίων επτακοσίων ενενήντα τέσσερα, μετά από μακρότατο ταξίδι, μια ομάδα μοναχών έφτασε στην Αλάσκα. Η ιστορική πορεία τους κάλυψε επτά χιλιάδες τριακόσια εικοσιεπτά μίλια και διήρκεσε διακόσιες ενενήντα τρεις ολόκληρες ημέρες ταξιδιού. Πρόκειται για τη μακρότερη γνωστή ιεραποστολική πορεία σε ολόκληρη την ιστορία της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας μέχρι τις σημερινές ημέρες.

Η αποστολή ήταν υπό τη σύνετη ηγεσία του Αρχιμανδρίτου Ιωάσαφ και περιλάμβανε αρκετούς εκλεκτούς μοναχούς και ιερομονάχους. Συμμετείχαν στην ομάδα οι ιερομόναχοι Ιουβενάλιος, Μακάριος και Αθανάσιος, καθώς και οι ιεροδιάκονοι Νεκτάριος και Στέφανος της ευλογημένης αδελφότητος. Στη ιερή ομάδα συμπεριλαμβάνονταν επίσης ο μέγας Όσιος Γερμανός της Αλάσκας και ο νεότερος μοναχός Ιωάσαφ της αδελφότητος. Ο Άγιος Γερμανός της Αλάσκας υπήρξε ο τελευταίος εν ζωή επιζών μοναχός της ιστορικής εκείνης μεγάλης ιεραποστολικής αποστολής της Ρωσίας.

Εκοιμήθη ειρηνικά εν Κυρίω το χιλίων οκτακοσίων τριάντα επτά μετά από μακροχρόνια ασκητική και ιεραποστολική δράση. Σε ολόκληρη την ιστορία της Εκκλησίας τα σπέρματα της σωτήριας πίστεως πάντοτε ποτίζονται με το πολύτιμο αίμα των αγίων μαρτύρων. Ο πρωτομάρτυρας Ιουβενάλιος δολοφονήθηκε κοντά στη λίμνη Ιλιάμνα από τους ντόπιους ιθαγενείς το χιλίων επτακοσίων ενενήντα εννέα. Έγινε έτσι ο πρώτος ορθόδοξος Χριστιανός που έχυσε το πολύτιμο αίμα του για τον Χριστό στον Νέο Κόσμο.

Ο Άγιος Πέτρος ο Αλεούτιος θανατώθηκε από Ισπανούς ρωμαιοκαθολικούς ιεραποστόλους στην Καλιφόρνια, διότι αρνήθηκε να αλλαξοπιστήσει στον παπισμό. Οι ιεραποστολικές προσπάθειες συνεχίστηκαν με ζήλο κατά τον δέκατο ένατο αιώνα, με ιδιαίτερη μέριμνα για τους ιθαγενείς της Αλάσκας. Δύο από τους πιο επιφανείς εργάτες στο αμπελώνα του Χριστού ήταν ο Άγιος Ιννοκέντιος Βενιαμίνωφ και ο Άγιος Ιάκωβος Νετσβέτοφ. Μετέφρασαν με μεγάλη υπομονή τις ορθόδοξες λειτουργικές ακολουθίες και τα ιερά βιβλία στις ντόπιες γλώσσες των ιθαγενών.

Ο πατέρας Ιάκωβος Νετσβέτοφ εκοιμήθη στη Σίτκα της Αλάσκας μετά από ζωή αφιερωμένη ολόκληρη στην υπηρεσία της Εκκλησίας. Ο πατέρας Ιωάννης Βενιαμίνωφ έλαβε το μοναχικό σχήμα μετά τον θάνατο της συζύγου του με το όνομα Ιννοκέντιος. Εκοιμήθη ειρηνικά ως Μητροπολίτης Μόσχας στα τέλη του δεκάτου ενάτου αιώνος, αφήνοντας μεγάλο ιεραποστολικό έργο πίσω του. Καθώς πλησίαζε το τέλος του δεκάτου ενάτου αιώνα, συνέβη ένα γεγονός τεράστιας σημασίας για την Εκκλησία της Βορείου Αμερικής.

Στις είκοσι πέντε του μηνός Μαρτίου του χιλίων οκτακοσίων ενενήντα ένα, ο επίσκοπος Βλαδίμηρος μετέβη στη Μινεάπολη με ιδιαίτερη αποστολή. Δέχτηκε εκεί στην ορθόδοξη πίστη τον σεβαστό Άγιο Αλέξιο Τοθ μαζί με τριακόσιους εξήντα ενορίτες του από τους Ουνίτες. Αυτό αποτέλεσε την αρχή της μαζικής επιστροφής πολλών Ουνιτών στην ορθόδοξη πίστη των αγίων Πατέρων μας. Πρόκειται για ιστορικό γεγονός, που ενίσχυσε την ορθόδοξη Εκκλησία της Βορείου Αμερικής με νέα μέλη και πιστούς ενορίτες της εποχής.

Ο Άγιος Τύχων Μπέλλαβιν, ο μετέπειτα Πατριάρχης Μόσχας, ήρθε στη Βόρεια Αμερική ως επίσκοπος της επισκοπής Αλεούτων και Αλάσκας. Έφτασε στη χώρα αυτή τον Σεπτέμβριο του χιλίων οκτακοσίων ενενήντα οκτώ ως ο μοναδικός ορθόδοξος επίσκοπος της ηπείρου. Ως μοναδικός ορθόδοξος επίσκοπος της ηπείρου, ταξίδεψε ακούραστα σε ολόκληρη τη Βόρεια Αμερική, για να ποιμάνει τους πιστούς. Κατάλαβε με σαφήνεια ότι η τοπική Εκκλησία δεν μπορούσε να παραμένει για πάντα παράρτημα της Ρωσικής Εκκλησίας.

Επικεντρώθηκε λοιπόν στην οικοδόμηση μιας υγιούς επισκοπικής και ενοριακής δομής, που θα βοηθούσε την Αμερικανική Εκκλησία να ωριμάσει. Επέστρεψε στη Ρωσία το χίλια εννιακόσια επτά και εξελέγη Πατριάρχης Μόσχας μετά από δέκα χρόνια ποιμαντικού αγώνα. Εκοιμήθη ειρηνικά εν Κυρίω το χιλίων εννιακοσίων είκοσι πέντε ως ομολογητής της ορθόδοξης πίστεως στους κομμουνιστικούς διωγμούς. Ο Άγιος Ραφαήλ του Μπρούκλιν υπήρξε ο πρώτος ορθόδοξος επίσκοπος που χειροτονήθηκε επισήμως πάνω στο έδαφος της Βορείου Αμερικής.

Ο Αρχιμανδρίτης Ραφαήλ Χαγουαουίνι χειροτονήθηκε από τους επισκόπους Τύχωνα και Ιννοκέντιο στον Καθεδρικό Αγίου Νικολάου της Νέας Υόρκης. Στον εικοστό αιώνα, μετά τη ρωσική επανάσταση, αναρίθμητοι άνδρες, γυναίκες και παιδιά έλαβαν τον στέφανο του ιερού μαρτυρίου. Οι Άγιοι Ιωάννης Κοτσούροφ και Αλέξανδρος Χοτοβίτσκυ υπηρέτησαν την Εκκλησία στη Βόρεια Αμερική πριν επιστρέψουν στη μακρινή Ρωσία. Ο Άγιος Ιωάννης έγινε ο πρώτος κληρικός που μαρτύρησε στη μακρινή Ρωσία στις τριάντα μία του μηνός Οκτωβρίου.

Ο Άγιος Αλέξανδρος Χοτοβίτσκυ, που υπηρέτησε στην Αμερική μέχρι το χίλια εννιακόσια δεκατέσσερα, εκτελέστηκε αργότερα από τους κομμουνιστές. Πρεσβείαις πάντων των Αγίων της Βορείου Αμερικής, Χριστέ ο Θεός, ελέησον και σώσον τις ψυχές των πιστών δούλων σου, αμήν.